Het btw-tarief van 6% voor vernieuwbouw van woningen in stedelijk gebied

Griet Smaers: Geachte minister, collega's, de Vlaamse regering heeft eergisteren in haar septemberverklaring aangekondigd dat zij volgend jaar een premie van 7 500 euro wil toekennen aan bouwers van een vernieuwbouwwoning, aan zij die een woning eerst afbreken en vervolgens heropbouwen. Dat is een maatregel die vergelijkbaar is met een btw-maatregel op federaal niveau. In de btw-wetgeving is namelijk een verlaagd tarief van 6 % opgenomen voor het afbreken en heropbouwen van een woning. Dat tarief geldt in 32 steden en gemeenten.

U weet ook, mijnheer de minister, dat de Vlaamse minister van Begroting een aantal keer op de deur heeft geklopt om de maatregel van het verlaagd btw-tarief van 6 % op het hele Belgische grondgebied toepasselijk te maken, en niet alleen in die 32 steden en gemeenten. CD&V heeft al een wetsvoorstel ingediend om het verlaagde btw-tarief van 6 % toepasselijk te maken op het hele Belgische grondgebied, maar wel met een aantal beperkende criteria, om tegemoet te komen aan Europa, namelijk een oppervlaktecriterium voor de woning en de voorwaarde dat het moet gaan om een gezinswoning. Dat zou perfect passen in een beleid — ook in dat van de Vlaamse overheid — om geen bijkomende open ruimte meer aan te snijden en zo de open ruimte te beschermen en te bewaren en tegelijk toch versneld werk te maken van passiefwoningen of energiezuinige woningen.

Mijnheer de minister, werd er over de maatregelen die Vlaanderen heeft voorgesteld met u overlegd? Werd er overlegd met het federale niveau? Wat vindt u zelf van deze maatregel? Bent u, net als ik, van mening dat het beter zou zijn om het verlaagde btw-tarief uit te breiden naar het hele grondgebied en het niet te beperken tot 32 steden en gemeenten? Dan zou de Vlaamse premie namelijk niet nodig zijn om een extra stimulans te geven aan de bouwers in landelijke en minder stedelijke gebieden.

Minister Johan Van Overtveldt: Mijnheer de voorzitter, mevrouw Smaers, sedert 1 januari 2007 kan voor afbraak- en vernieuwbouwwerken inderdaad voor 32 stadskernen, meer bepaald stadskankers zoals dat enigszins onbeleefd wordt genoemd, een verlaagd btw-tarief van 6 % worden toegepast. Voor alle duidelijkheid, van die 32 gebieden liggen er op dit moment 13 in Vlaanderen.

De regeling werd in 2009-2010 tijdelijk al naar het volledige grondgebied uitgebreid, maar moest toen worden teruggenomen onder Europese druk of na commentaar van de Europese Commissie. Ik kom daar dadelijk op terug.

Ik heb akte genomen van het verzoek van Vlaanderen om de huidige regeling, die de federale regering beheert, aan te passen. Ik nodig hen met veel plezier uit om daarover op korte termijn verder van gedachten te wisselen.

U hebt er trouwens al op gealludeerd dat in de commissie voor de Financiën vandaag twee voorstellen zijn ingediend die dezelfde richting uitgaan.

Het is heel verstandig en sociaal en economisch zinvol om dit nader te bekijken. Niettemin wil ik a priori al wijzen op de eerste indicaties inzake de budgettaire kostprijs van een dergelijke ingreep, die al snel in de richting gaat van 100 miljoen euro op jaarbasis en mogelijk zelf meer.

Ik kom nu terug op Europa. Bovendien is er voor de uitbreiding van het tarief van 6 % naar andere gebieden de expliciete eis dat de reductie pas kan als er een duidelijk sociaal motief is. Voor een aantal stadsgebieden en allicht ook voor andere gebieden is dat perfect argumenteerbaar, maar voor het hele grondgebied is dat een veel moeilijkere zaak, zoals wij trouwens in 2009-2010 al hebben ondervonden.

Het dossier is dus zeker nader te bekijken, maar er moet absoluut rekening worden gehouden met de belangrijke Europese contrainte.

Griet Smaers : Mijnheer de minister, als u ons wetsvoorstel goed hebt gelezen, weet u dat wij een antwoord bieden op de vragen van Europa en dat wij het sociaal motief invullen door de verruimde 6 % btw-maatregel te beperken tot de gezinswoningen en dus niet uit te breiden tot tweede of derde woningen en evenmin tot verhuurwoningen. Wij beperken de maatregel dus tot de gezinswoning en bovendien mag het huis of het appartement bepaalde oppervlaktecriteria niet overschrijden. Daardoor zijn wij er zeker van dat wij tegemoetkomen aan de Europese contrainte en de opmerkingen op dat niveau kunnen weerstaan.

Ik dank u in ieder geval om ter zake verder met de Vlaamse overheid te overleggen en om erop toe te zien dat het beleid coherent blijft en er geen verschillende zaken gebeuren op twee niveaus.

Ik blijf benadrukken dat de verlaagde btw-maatregel een verstandig ruimtelijk beleid in Vlaanderen ten goede zou komen.

Het incident is gesloten.