Schenkingen aan erkende instellingen

Vr. en Antw., Kamer, 2005-2006, nr. 105, blz. 19272-19274

Schenkingen aan erkende instellingen

VRAAG

BTW-plichtigen die in het kader van liefdadigheid voedingswaren of andere roerende goederen schenken aan al dan niet erkende caritatieve of sociale instellingen, scholen en dergelijke verrichten met deze handeling op grond van artikel 12, § 1, eerste lid, 2°, van het BTW-wetboek een levering onder bezwarende titel wegens een onttrekking om niet.

Concreet betekent dit dat de belastingplichtige de BTW moet terugstorten die hij bij aankoop van die goederen heeft kunnen aftrekken waarbij op grond van artikel 33, 1°, BTW-wetboek, de maatstaf van heffing in principe bepaald wordt op de aankoopprijs van de geschonken goederen.

Het BTW-wetboek voorziet niet in een vrijstelling van onttrekking in dergelijke gevallen van «menslievendheid» maar voorziet wél in het behoud van BTW-aftrek indien goederen onder bepaalde omstandigheden vernietigd worden. Dat is een uitvloeisel van artikel 64, § 1, BTW-wetboek, dat stelt dat behoudens tegenbewijs de aangekochte goederen geacht worden te zijn doorverkocht, waardoor BTW opeisbaar is geworden. Kan echter de belastingplichtige bewijzen dat niet alle aangekochte goederen zijn doorverkocht, maar dat bijvoorbeeld een deel vrijwillig is vernietigd, dan is op dit deel geen BTW verschuldigd wegens onttrekking of anderszins en blijft de vooraftrek behouden.

De BTW-plichtige is kortom goedkoper af zijn goederen te laten vernietigen, dan de eventuele bruikbare goederen weg te schenken.

1. Vindt u niet dat deze ongelijke behandeling sociaal onrechtvaardig is ?

2. Overweegt u een aanpassing te doen aan het verschuldigd zijn van BTW bij schenkingen aan een erkende instelling, al dan niet beperkt tot een bepaald bedrag?

Dit zou belastingplichtigen immers kunnen aansporen hun goederen niet te vernietigen, doch een alternatieve bestemming te geven die op het vlak van BTW even gunstig is.

ANTWOORD

(vice-eerste minister en minister van Financiën, 09.01.2006)

Wanneer een belastingplichtige aan zijn voorraad goederen onttrekt om ze aan een liefdadige instelling om niet te verstrekken, is die onttrekking krachtens artikel 12, § 1, eerste lid, 2°, van het BTW-Wetboek gelijkgesteld met een belastbare levering. Uit de algemene beginselen die de belasting over de toegevoegde waarde beheersen, volgt immers dat een goed niet in de verbruikssfeer mag worden gebracht zonder met die belasting te zijn bezwaard, uitgezonderd de gevallen waarin het BTW-Wetboek uitdrukkelijk in een vrijstelling voorziet.

Anderzijds is het op grond van hetzelfde beginsel ook zo dat een goed dat door vernietiging niet in de verbruikssfeer terechtkomt, geen aanleiding geeft tot een BTW-heffing, zij het door terugbetaling van de oorspronkelijke met betrekking tot dat goed in aftrek gebrachte BTW.

Op grond van artikel 33, 1°, van het BTW-Wetboek moet de wegens die onttrekking verschuldigde BTW worden berekend over een maatstaf van heffing die gelijk is met de aankoopprijs van het goed of van soortgelijke goederen of, indien er geen aankoopprijs is, de kostprijs. Bij het bepalen van de maatstaf van heffing dient rekening te worden gehouden met de staat en de ouderdom van de goederen op het tijdstip waarop ze worden onttrokken. De vaststelling van deze waarde wordt door de belastingplichtige gedaan, onder controle van de administratie.

Ten slotte wordt eraan herinnerd dat in het geval waarin de goederen om niet worden geschonken aan een erkende organisatie met een menslievend, liefdadig of opvoedkundig doel, de onttrekking van de belasting kan worden vrijgesteld op grond van artikel 42, § 3, eerste lid, 8°, van het BTW-Wetboek, op voorwaarde dat de organisatie in het kader van haar hiervoor bedoeld werk bedoelde goederen uitvoert uit de Europese Gemeenschap.

Het BTW-Wetboek noch de ter uitvoering daarvan genomen besluiten laten mij toe af te wijken van hetgeen voorafgaat.