Diensten verricht voor de Europese Commissie

Kamer, Vragen en Antwoorden, 2012-2013, QRVA 53/091 d.d. 03.12.2012, blz. 131

Btw. - Diensten verricht voor de Europese Commissie.

VRAAG

1. Soms worden er met de Europese Commissie overeenkomsten gesloten die voorzien in de uitvoering van studies van algemeen belang die niet bestemd zijn voor publicatie door de Europese Commissie en waarop deze geen enkel auteursrecht kan laten gelden. Onder welke voorwaarden kunnen dergelijke overeenkomsten de btw-vrijstelling genieten die vastgelegd is in artikel 42, § 3 van het Btw-Wetboek?

2. Dienen dergelijke prestaties te worden beschouwd als diensten verricht voor de Europese Commissie?

ANTWOORD

(van de heer Vanackere, Vice-eersteminister en minister van Financiën en Duurzame Ontwikkeling, belast met Ambtenarenzaken )

Opdat een contract als een belastbare handeling wordt aangemerkt en dus aan de btw onderworpen is, moet het gaan om een contract onder bezwarende titel en dus aanleiding geven tot een wederzijdse prestatie. Bij het inroepen van een vrijstelling inzake btw, dient de Europese Unie (EU) zich te baseren op een van de volgende rechtsgronden:

- artikel 3, tweede lid, van het Protocol (nr. 7) betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie;

- artikel 151, § 1, a bis, van de Richtlijn 2006/112/EU;

- artikel 42, § 3, eerste lid, 3e, van het Btw-Wetboek.

Voor wat betreft de onderzoekscontracten onder bezwarende titel gesloten tussen de EU en een btw-belastingplichtige, geldt dat de hieruit voortvloeiende leveringen of dienstprestaties van de btw kunnen worden vrijgesteld, wanneer de EU nog vóór de belastbare handeling effectief gesteld wordt, aan de leverancier of dienstverrichter een bestelbon afgeeft en zo de toepassing van de vrijstelling vraagt voor deze handeling.

Voor de andere onderzoekscontracten (meestal "grant agreement" genoemd), werd er bij het sluiten van de overeenkomst tussen de EU en de contractant geen belastbare handeling gesteld. De hieruit voortvloeiende prestaties zijn aldus niet onderworpen aan de btw en bijgevolg is het dan ook niet nodig om ze vrij te stellen van btw. Zo zijn bijvoorbeeld de contracten afgesloten met de EU die de realisatie van studies van algemeen belang tot voorwerp hebben, maar waarop de EU geen eigendomsrecht van de resultaten verkrijgt, geen contracten onder bezwarende titel.

Wanneer de contractant van de EU, in het kader van de uitvoering van dergelijke contracten, beroep doet op leveranciers of dienstverrichters, btw-belastingplichtigen (zoals aankopen van materialen, producten en diverse benodigdheden enzovoorrt), zijn deze door derden verrichte leveringen of dienstprestaties wel onderworpen aan de btw. In principe zal deze niet-recupereerbare btw door de contractant opgenomen worden in het bedrag gefinancierd met de "grant". Niettemin weigert de EU de btw terug te storten, waardoor deze btw ten laste van het onderzoeksinstituut valt. Een strikte toepassing van deze regels zou tot gevolg hebben dat het onderzoeksinstituut minder financiële mogelijkheden voor onderzoek zou hebben en eventueel contracten kan mislopen omdat het geen concurrentiële offerte meer zal kunnen indienen voor toekomstige projecten. Om hieraan tegemoet te komen, aanvaardt de administratie, met betrekking tot wetenschappelijke onderzoekscontracten die niet onder bezwarende titel zijn, dat belastingplichtigen met recht op aftrek deze aftrek kunnen uitoefenen van de voorbelasting en dat de niet-belastingplichtigen en de belastingplichtigen zonder recht op aftrek de in de uitvoering van deze contracten gedane aankopen en ontvangen dienstprestaties kunnen plaatsvinden met vrijstelling van de belasting.

Deze bepalingen gelden enkel voor wetenschappelijke onderzoekscontracten die niet onder bezwarende titel zijn. Aldus zijn de contracten die de uitwisseling, opleiding of training van studenten, professoren of onderzoekers tot doel hebben in het kader van het Erasmus- of het Tempus-programma of gelijksoortige programma's uitgesloten van deze tegemoetkoming.