Vr. en Antw., Kamer, 2003-2004, nr. 45, blz. 6893-6897
BTW - Vestigen van een zetel op het adres van de accountant of adviseur
VRAAG
In antwoord op een eerder gestelde vraag over de aanvraag van een BTW-nummer door een belastingplichtige zegt u dat de zetel van de vennootschap aan de werkelijkheid moet beantwoorden en niet fictief mag zijn. In die optiek wordt voor de identificatie van BTW-belastingplichtigen de woonplaats van bijvoorbeeld een belastingadviseur of accountant niet als een zetel van de onderneming aanvaard om reden dat de leiding van de onderneming niet vanuit deze plaats wordt gevoerd. Indien de administratie vaststelt dat de onderneming over een werkelijke inrichting of zetel op een andere plaats in België beschikt, zal zij deze plaats in aanmerking nemen voor het bepalen van het fiscaal domicilie. (Vraag nr. 1100 van de heer Ludo Van Campenhout van 3 september 2002, Vragen en Antwoorden, Kamer, 2002-2003, nr. 153 van 27 januari 2003, blz. 19609).
Dit antwoord wordt thans door de BTW-administratie opgevat in deze zin dat een BTW-nummer nooit kan toegekend worden op het adres van de adviseur of de accountant. Nochtans meen ik dat dit niet blijkt uit uw antwoord. U stelde immers: "Indien de administratie vaststelt ...".
Er zijn immers tal van situaties waarbij het perfect verantwoord is de zetel bij de accountant/adviseur te vestigen.
Voorbeeld 1: Een Nederlandse vennootschap richt een Belgische vennootschap op met het oog handel te drijven in België. Aangezien deze niet weet of de Belgische markt reeds rijp is voor haar producten, wenst men de kosten minimaal te houden. De eventuele Belgische klanten kunnen in een eerste stadium perfect bediend worden vanuit de Nederlandse hoofdzetel.
Er wordt gekozen om de zetel van de vennootschap op het adres van de accountant te nemen. Briefwisseling die het kantoor ontvangt wordt per kopie doorgestuurd naar Nederland. Originelen en bankafschriften worden gehouden op het accountantskantoor alwaar ook de volledige boekhouding gebeurt.
Voorbeeld 2: Een zelfstandige consultant besluit een eenmans-BVA op te richten. Aangezien hij altijd bij het cliënteel zijn werkzaamheden uitoefent en/of ook veel in het buitenland vertoeft, wordt beslist de zetel van de vennootschap op het adres van de accountant te vestigen met het oog op ontvangst van briefwisseling en de onmiddellijke behandeling van dringende stukken. Facturen, rekeninguittreksels blijven op het kantoor van de accountant waar ook de volledige boekhouding wordt gehouden.
Het betreft twee fictieve gevallen die echter in de praktijk veelvuldig voorkomen. Vooral in de tweede situatie wil de BTW-administratie enkel een BTW-nummer toekennen op het adres van de zaakvoerder.
Ook blijken er problemen te zijn bij AOIF-controles. Immers aangezien dergelijke controles plaatshebben door de controleur van de vennootschapsbelasting en deze van de BTW samen, rijst de vraag waar deze controle moet plaatsvinden. Aangezien de zetel vennootschapsrechterlijk op het adres van de accountant is gevestigd en vermits deze zetel ook wordt aanvaard door de inkomstenbelasting en bovendien de boekhouding zich op die plaats bevindt, is het niet meer dan logisch dat de controle plaats heeft op die zetel. Dit stelt echter een probleem voor de controleur van de BTW-administratie die tot een totaal andere controle behoort en bovendien soms een grote verplaatsing moet maken.
Sommige ontvangers van de directe belastingen zenden nu uit eigen beweging aanslagbiljetten naar een thuisadres van bestuurder of zaakvoerder hetgeen de verwarring nog groter maakt.
Vanzelfsprekend heb ik alle begrip voor de strijd tegen de fiscale fraude en in het bijzonder tegen de BTW-carrousels die nogal eens gebruik plegen te maken van fictieve zetels.
Men mag echter niet het kind met het badwater weggooien en ik meen dan ook dat er situaties zijn waarin het perfect verantwoord is de zetel van een vennootschap bij de adviseur/accountant te vestigen zoals uit voorgaande voorbeelden blijkt.
Het is immers spijtig te moeten vaststellen dat aan de ene kant de regering allerlei inspanningen doet om het zich vestigen als zelfstandige aan te moedigen maar aan de andere kant de fiscale administratie deze inspanningen te niet doet door het blind en ongenuanceerd interpreteren van regels.
Daar komt nog bij dat het IAB (Instituut van accountants en de belastingconsulenten) in 2001 op haar vroegere standpunt is teruggekomen en dat zij thans aan haar leden uitdrukkelijk toestaat zetels van vennootschappen op hun adres te vestigen hetgeen bewijst dat deze organisatie zelf heeft ingezien dat er bepaalde gevallen zijn waarin dit opportuun is voor de cliënt.
1. Is het mogelijk dat in de toekomst het vestigen van een zetel op het adres van de accountant/adviseur door de administratie geval per geval wordt onderzocht?
2. Gaat u akkoord dat meer specifiek, de situatie waarbij de zetel van een eenmansvennootschap van een consultant die uitsluitend bij zijn cliënteel werkt, gevestigd wordt bij de accountant/adviseur een aanvaardbare reden kan zijn voor de administratie om de vestiging van deze zetel te erkennen?
3. Zal aan de administratie hiertoe de nodige richtlijnen worden verstrekt?
ANTWOORD
(vice-eerste minister en minister van Financiën, 30.08.2004)
1. De administratieve zetel stemt niet noodzakelijk overeen met de maatschappelijke zetel die in de oprichtingsakte van de vennootschap (statuten) wordt genoemd, maar kan ook op hetzelfde adres gelegen zijn.
Één van de gegevens die aan een rechtspersoon worden gevraagd bij de aanvraag voor toekenning van een BTW-identificatienummer, is het adres van de administratieve zetel, indien dit adres verschilt met de maatschappelijke zetel.
Deze vraag heeft tot doel het fiscaal domicilie van een onderneming correct te bepalen, namelijk de plaats van waaruit de onderneming effectief wordt geleid en bestuurd (Vraag nr. 1100 van de heer Ludo Van Campenhout van 3 september 2002, Vragen en Antwoorden, Kamer, 2002-2003, nr. 153 van 27 januari 2003, blz. 19609).
De plaats van de administratieve zetel van een onderneming is gelegen daar waar:
•de voornaamste directie- en beheersorganen gevestigd zijn (de kantoren van de eigenlijke directie, van de handelsafdeling, van de centrale boekhouding, van het archief, ...);
•de algemene vergadering van de aandeelhouders of vennoten wordt gehouden;
•uiteindelijk de hogere leiding, het administratief beheer en de algemene belangen worden waargenomen en behartigd.
2. Behalve wat hun eigen activiteiten betreft, kan het adres van een fiscaal raadgever, van een expertboekhouder of van een mandataris in de regel niet aanvaard worden als administratieve zetel van de onderneming - en als fiscaal domicilie - om reden dat de onderneming normaliter nooit van daaruit wordt beheerd en geleid.
Meer bepaald zal er, indien de administratie vaststelt dat een onderneming als administratieve zetel het adres van een accountant/adviseur vermeldt, normalerwijze een onderzoek worden gedaan naar de plaats van waaruit de onderneming daadwerkelijk wordt bestuurd en geleid. Indien dit onderzoek aantoont dat de onderneming wordt bestuurd en geleid vanuit de woonplaats van de bestuurder, zal dit laatste adres als werkelijke administratieve zetel worden weerhouden.
Bijgevolg zal de toekenning van het fiscale domicilie inderdaad rekening houden met de individuele kenmerken van ieder geval en kan men slechts in uitzonderlijke omstandigheden tot de conclusie komen dat de zetel van een eenmansvennootschap inderdaad op het adres van een accountant/fiscaal adviseur of van enig andere gemandateerde is gevestigd. Weliswaar is deze conclusie enkel en alleen mogelijk wanneer uit het door de administratie gevoerde onderzoek blijkt dat er voor betrokken vennootschap geen enkele andere plaats of adres in België voorhanden is, dat dit adres kan worden aangemerkt als fiscaal domicilie in de zin van de definitie vermeld onder punt 1.
3. Daarnaast wens ik het geachte lid erop te wijzen dat, sinds december 2003 er harmonisatie bestaat betreffende het fiscaal domicilie inzake inkomstenbelastingen en BTW.
In het kader van de uitvoering van de beslissing van de Ministerraad van 8 oktober 2002 betreffende de controle van de ondernemingen en overeenkomstig het federaal regeerakkoord van 12 juli 2003 werd bepaald dat het fiscaal domicilie van een vennootschap altijd moet overeenstemmen met de plaats waar het effectieve dagelijkse beheer van de vennootschap plaatsvindt.
De nodige richtlijnen ter zake werden reeds verstrekt aan de bevoegde diensten van de BTW en de directe belastingen. Het is niet opportuun om van de vastgelegde werkwijzen af te wijken voor de door het geachte lid beoogde gevallen.
Juriel