De btw-fraude op online aankopen

Parlementaire vraag nr. 2139 van de heer Roel Deseyn d.d. 14.03.2018

Kamer, Vragen en Antwoorden, 2017-2018, QRVA 54/150 d.d. 29.03.2018, blz. 300

Vraag nr. 2139 van de heer volksvertegenwoordiger Roel Deseyn van 14 maart 2018 (N.) aan de minister van Financiën, belast met Bestrijding van de fiscale fraude:

De btw-fraude op online aankopen

VRAAG

Webshops die vanuit derde landen opereren - in het bijzonder China - ontwijken in Europa btw op goederen door ze via ons land in te voeren. Dit staat te lezen in een nota van uw diensten, die ondertussen besproken is in de media.

Het gaat met name over het volgende: online aangekochte producten komen in ons land aan via de haven van Antwerpen of via Brussels Airport, waarbij de eindontvanger een bedrijf is gesitueerd in een andere Europese lidstaat. Officieel gaat het dus om transitgoederen en vandaar moet de btw op die producten in die Europese lidstaat en niet in België worden betaald. Hoewel, het bedrijf dat als ontvanger is opgegeven, bestaat vaak niet en de producten verdwijnen onder de radar nog voor ze ons land uit zijn. Uiteindelijk wordt op de producten in geen enkel land btw betaald. Op die manier wordt jaarlijks 5 miljard euro misgelopen in Europa.

Een voorstel van 1 december 2016 van de Europese Commissie wil echter de bestaande btw-regels voor online verkoop van goederen en diensten grondig hervormen. In een B2C-relatie zal de btw verschuldigd zijn in het land waar de eindverbruiker/consument gevestigd is. De Commissie wil ook de oneerlijke concurrentie van niet-Europese bedrijven tegengaan door diverse drempels voor het invoeren van goederen bestemd voor consumenten afschaffen.

Het bovenstaande voorbeeld gaat echter over een B2Brelatie en de vraag is daar of de Europese Commissie reeds voorstellen heeft gedaan en wat de visie is van de Belgische regering daaromtrent.

1. a) Kan u verduidelijken wat juist in de interne nota van uw diensten staat?

b) Bent u bereid om deze nota te delen met de Kamercommissie Financiën en Begroting?

2. a) Kan u verklaren welke voorstellen u al op EUniveau gedaan heeft om dit soort van fraude aan te pakken?

b) Zo ja, hoe worden deze dan onthaald door de andere lidstaten en komt er binnenkort een beslissing hierover?

c) Liggen de voorstellen in lijn met het voorstel van de Europese Commissie van 1 december 2016?

3. Kan u verduidelijken of u deze vorm van fraude als prioriteit heeft vooropgesteld ten aan zien van uw diensten? Zo ja, zijn hier al resultaten geboekt en wordt hier al op niveau van una via overleg gepleegd met de politie en het parket?

ANTWOORD

van de minister van Financiën, belast met Bestrijding van de fiscale fraude van 28.03.2018:

1. Op mijn verzoek heeft de administratie een analyse gemaakt van de mogelijke concurrentieverstoring ten gevolge van de online verkoop van goederen afkomstig van derde landen die meestal gebeurt via de tussenkomst van e-commerce platformen en zogenaamde fulfillment houses.

Dat zijn uitbaters van gespecialiseerde magazijnen die allerlei logistieke diensten verlenen. Het doel was vooral om een globaal overzicht te verkrijgen van de problematiek, zowel op het vlak van de opvolging en de controle als op wetgevend vlak en om op die manier de gepaste strategie te bepalen om de problemen aan te pakken.

Het kan niet de bedoeling zijn om systematisch beleidsondersteunende interne nota's van de administratie openbaar te maken en te bespreken in het Parlement. Samenvattend kan ik wel aangeven dat uit de analyse van mijn administratie blijkt dat de huidige btw-regels inzake e-commerce aan particulieren niet optimaal zijn en soms frauduleus gemanipuleerd worden door operatoren gevestigd buiten de Europese Unie.

Zo plaatsen zij zich onder meer ten onrechte binnen de voorwaarden van de vrijstelling voor de invoer van kleine zendingen via een onderwaardering van de waarde van de goederen. Ook pogen ze zich te onttrekken aan de btwidentificatieverplichtingen en de fiscale opvolging van hun verkopen binnen de Europese Unie, met name in het kader van bulkinvoeren voorafgaand aan de eigenlijke levering aan particulieren.

De controlediensten hebben in die context trouwens vastgesteld dat douaneaangiften worden gevalideerd bij invoer met toepassing van een btw-vrijstelling omdat de goederen bestemd zouden zijn om vervoerd te worden naar een belastingplichtige verkoper in een andere lidstaat. Die goederen blijken evenwel soms gefactureerd te worden aan onbestaande operatoren zogenaamde missing traders en verzonden te worden naar opslagplaatsen van andere personen in andere lidstaten.

In dergelijke omstandigheden doet zich geen rechtstreeks btw-verlies voor bij de invoer in de lidstaat van invoer, maar wel bij de verdere verkoop van de goederen aan particulieren vanuit de lidstaat van bestemming.

2. Momenteel worden er zowel op Belgisch als op Europees niveau reeds zeer performante risico-analyse-systemen toegepast om verdachte goederenbewegingen binnen het bestaande regelgevende raamwerk te kunnen opsporen. Op Europees niveau gaat het over het Eurofisc-netwerk.

In de toekomst zal er werk gemaakt worden van het versterken en perfectioneren van de bestaande operationele maatregelen, waaronder bijvoorbeeld de roll-out van meer gesofisticeerde vormen van data-analyse zoals TNA, dat staat voor transaction network analysis. Een aantal van deze maatregelen, zoals trouwens Eurofisc en TNA, zijn trouwens van oorsprong Belgische initiatieven die op Europees niveau ruime weerklank gevonden hebben.

Daarnaast bestaan er momenteel verschillende denkpistes om de btw-regelgeving te optimaliseren, zoals de invoering van een fiscale responsabilisering van de belangrijkste tussenpersonen in de commerciële ketting, waaronder in het bijzonder de elektronische platformen en de fulfillment houses.

Zoals de ervaringen van andere lidstaten hebben aangetoond is de efficiëntie van maatregelen die unilateraal worden ingevoerd op het niveau van één lidstaat beperkt, ook al dragen ze wel bij aan een betere opvolging van de goederenstroom die via deze tussenpersonen loopt. Om te vermijden dat de goederenstromen zich simpelweg verplaatsen is het evenwel in ieder geval verkieslijk om te streven naar structurele oplossingen die geharmoniseerd zijn op Europees niveau.

België ondersteunt daarom dan ook op zeer actieve wijze de inspanningen van het huidige Voorzitterschap van de Raad om tot een consensus te komen over het voorstel van de Europese Commissie inzake e-commerce aan particulieren. De lidstaten zijn heel dicht bij een goedkeuring van dit voorstel, maar op de Ecofin-raad van 7 november 2017 kon finaal nog geen volledige overeenstemming worden bereikt.

Ik steun hoe dan ook de pogingen van het huidige voorzitterschap om op de Ecofin-raad van 15 december 2017 definitief overeenstemming te bereiken over dit voorstel.

België verwelkomt daarnaast ook de recente voorstellen van de Europese Commissie van oktober 2017 evenals de voorstellen die in het verlengde daarvan nog zullen uitgebracht worden in de loop van dit én volgend jaar.

Die voorstellen hebben onder meer betrekking op het structureel fraudebestendiger maken van het intracommunautaire btw-systeem en op het verbeteren en verdiepen van de administratieve samenwerking tussen de Europese lidstaten. Er zou daarbij in het bijzonder aandacht worden besteed aan de fiscale fraude bij invoer via e-commerce.

3. De Algemene Administratie van de Bijzondere Belastinginspectie (BBI) heeft operationele acties en opsporingssystemen opgezet in de strijd tegen de fraude waarbij invoer van goederen met verlegging van heffing wordt gecombineerd met de verkoop van die goederen via elektronische platformen met miskenning van de btw-regeling voor de verkopen op afstand.

Het zijn dergelijke gecombineerde fraudepraktijken die voor de antifraudediensten in de Europese Unie een grote uitdaging vormen. Om die acties te versterken en dergelijke fraudes tegen te gaan heeft de Algemene Administratie van de BBI specifieke werkdomeinen gecreëerd binnen Eurofisc, met name het werkdomein nr. 3 met betrekking tot misbruik van douaneprocedures om btw-fraude te vergemakkelijken en het werkdomein nr. 6 met betrekking tot e-commerce fraude.

Verder wordt er geval per geval beoordeeld of er overleg nodig is, maar het overleg kan soms betrekking hebben op de fraudes waar u naar verwijst.