Jaarverslag FOD Financiën 2022, UBO-register en coronaherstelfonds

Parlementaire vraag nr. 1588 van de heer Christian Leysen d.d. 26.07.2023

Kamer, Vragen en Antwoorden, 2022-2023, QRVA 55/121 d.d. 06.10.2023, blz. 267

Jaarverslag FOD Financiën 2022 - UBO-register en coronaherstelfonds

VRAAG

(van de heer Leysen)

Op 28 juni 2023 publiceerde de FOD Financiën naar goede gewoonte haar jaarverslag. Daarin staan onder meer cijfers over het aantal gecontroleerde aangiftes en de gevorderde belastingen, zowel voor de inkomstenbelasting als de btw. We kregen het nog maar net te horen van het Rekenhof tijdens onze hoorzitting rond de Kaaimantaks. Het UBO-register (Ultimate Beneficial Owner) is een belangrijk instrument voor de fiscus om te weten te komen wie de uiteindelijke genieter is van inkomsten. Het raadplegen in bulk van het UBO-register zou de risicoanalyse vanuit de FOD Financiën verder verfijnen. Dit is iets wat we verder moeten onderzoeken. Het is dus een belangrijk instrument in vele fraudebestrijdingsmaatregelen. Het vormt bovendien een belangrijk onderdeel van de hervormingen in de eerste fase van het coronaherstelfonds (RRF). Kunt u een stand van zake geven deze hervorming?

ANTWOORD

(Vice-eersteminister en minister van Financiën, belast met de Coördinatie van de fraudebestrijding en de Nationale loterij)

Mijlpaal M209 van het Belgische herstelplan houdt in dat informatie over de eindbegunstigden van de eindontvangers en contractanten wordt verzameld. Om verschillende federale administraties en entiteiten toegang te geven tot het Belgische UBO-register, was het noodzakelijk om de antiwitwaswet en het koninklijk besluit betreffende het UBO-register aan te passen om deze entiteiten op te nemen als bevoegde autoriteiten. Deze wijzigingen zijn op 17 februari 2023 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad, en sindsdien hebben verschillende bevoegde diensten en entiteiten toegang tot informatie over Belgische ondernemingen via het online platform van het UBO-register. Voor wat betreft Vlaanderen, Wallonië en de federale overheid werd ook gevraagd om rechtstreekse toegang tot de gegevens te krijgen via de API om individuele opzoekingen te vermijden. Hiervoor was het nodig om een gebruiksconventie van de API af te sluiten met de FOD Financiën. De conventie tussen de FOD Financiën en de FOD BOSA, evenals tussen de FOD Financiën en de SPW, werd ondertekend op 5 juli 2023. De ondertekening van de conventie tussen de FOD Financiën en Vlaanderen vond plaats op 18 juli 2023. Mijlpaal M209 vereist ook dat alle contractanten en begunstigden verzameld zijn, dit werk wordt momenteel nog afgerond in bepaalde entiteiten. Met deze toegang tot het UBO-register is de informatievergaring voor de Belgische ondernemingen geregeld en in principe ook afgerond. Het verzamelen van informatie voor buitenlandse ondernemingen, met name niet-Europese ondernemingen, is momenteel aan de gang, maar verloopt moeizamer omdat we momenteel geen toegang hebben tot UBO-registers in andere Europese landen of omdat deze registers niet bestaan in derde landen. Het doel is om in de toekomst de verschillende Europese registers met elkaar te verbinden, maar deze verbinding is nog niet operationeel. Daarom is het op dit moment noodzakelijk om deze informatie rechtstreeks bij de ondernemingen zelf op te vragen (er loopt een procedure om deze informatie op te vragen bij de bevoegde autoriteiten in andere lidstaten). Omdat we afhankelijk zijn van de medewerking van deze ondernemingen, is de gegevensverzameling nog niet volledig afgerond.