--- title: "Parlementaire vraag 764 · Door art. 44. W.BTW vrijgestelde handelingen. Bijkomende handelingen" description: "Door art. 44. W.BTW vrijgestelde handelingen. Bijkomende handelingen. Parlementaire vraag nr. 764 van 27 oktober 1993 (Belgisch federaal parlement)." url: "https://juriel.be/nl/parlementaire-vragen/764-art-44-btw-vrijgestelde-handelingen-f21d" lang: "nl" fr: "https://juriel.be/fr/questions-parlementaires/764-tva-activites-exonerees-operations-accessoires-319d" --- # Door art. 44. W.BTW vrijgestelde handelingen. Bijkomende handelingen · Door art. 44. W.BTW vrijgestelde handelingen. Bijkomende handelingen. **Nummer** 764 **Datum** 27 oktober 1993 ## Over het document **Verzameling** Parlementaire vragen **Taal van de tekst** Nederlands ## Tekst 22 paragrafen **Vr. en Antw., Kamer, 1993-1994, nr. 92, blz. 9011-9014** *Door art. 44, W.BTW vrijgestelde handelingen - Bijkomende handelingen.* ## **VRAAG** Sinds 1 januari 1993 kunnen verenigingen en, meer algemeen, personen die leveringen van goederen of diensten verrichten die krachtens [artikel 44 van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44) vrijgesteld zijn van de BTW, niet langer worden beschouwd als niet-BTW-plichtigen, hoewel ze in het vorige stelsel wel degelijk niet als belastingplichtigen werden aangemerkt. Die personen vormen nu een categorie apart : die van de vrijgestelde belastingplichtigen. In het vroegere BTW-stelsel diende wie een bij artikel 44 vrijgestelde werkzaamheid uitoefende, als niet-BTW-plichtige te worden beschouwd en was die persoon als zodanig ook vrijgesteld van het heffen van BTW op alle handelingen die in het kader van die werkzaamheid werden verricht, met andere woorden op bijkomende handelingen bij de vrijgestelde handelingen, ook al ging het feitelijk om handelingen die normaliter wél in de BTW vallen. [Artikel 5 van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-5) bepaalde wat dat betreft het volgende : "Hij die leveringen van goederen of diensten verricht welke ingevolge artikel 44 van de belasting zijn vrijgesteld, is geen belastingplichtige voor de handelingen welke hij in de uitoefening van die werkzaamheden verricht". Met artikel 5 voor ogen achtte men het raadzaam de handelingen te omschrijven die als bijkomend of complementair in de uitoefening van de vrijgestelde hoofdwerkzaamheid konden worden bestempeld. Het belang van artikel 5 werd met name duidelijk in de volgende gevallen : •het verschaffen van etenswaren en dranken die bestemd zijn om ter plaatse te worden genuttigd, bijvoorbeeld in musea, plantentuinen en dierentuinen, enzovoort, in verband waarmee artikel 44, § 2, 7°, bepaalt dat "de diensten en de leveringen van goederen die daarmee nauw samenhangen", zijn vrijgesteld; •het maken van reclame door sportverenigingen in de uitoefening van hun vrijgestelde werkzaamheden; •de verkoop aan niet-leden van de vereniging van een beperkt aantal exemplaren van een voor de leden bestemd tijdschrift, evenals de reclame die in het kader van de publikatie van dat tijdschrift wordt gemaakt. Krachtens artikel 6 van de wet van 28 december 1992 tot wijziging van het Wetboek van de belasting over de toegevoegde waarde en het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten wordt artikel 5 opgeheven. Het schrappen van dat artikel 5 zou wel eens vergaande gevolgen kunnen hebben wat het heffen van BTW betreft op door een vrijgestelde belastingplichtige verrichte handelingen die van bijkomende aard zijn ten opzichte van de vrijgestelde werkzaamheid maar die zelf geen van de BTW vrijgestelde handelingen zijn. Een aantal in artikel 44 vastgestelde vrijstellingen worden dan weer uitdrukkelijk uitgebreid tot andere handelingen dan die welke in de strikte zin van het woord de vrijgestelde werkzaamheid uitmaken. Zo wordt ingevolge artikel 44, § 2, 4°, niet alleen "het verstrekken van school- of universitair onderwijs, beroepsopleiding en -herscholing" van de belasting vrijgesteld, maar ook "het verrichten van de nauw daarmee samenhangende diensten en leveringen van goederen, zoals het verschaffen van logies, spijzen en dranken en van voor het vrijgestelde onderwijs gebruikte handboeken". In die gevallen zal de opheffing van [artikel 5 van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-5) geen verdere gevolgen hebben, omdat hier de vrijstelling uitdrukkelijk wordt uitgebreid tot andere handelingen dan die welke stricto sensu tot de vrijgestelde werkzaamheid behoren. Welke draagwijdte zal de opheffing van artikel 5 evenwel in alle andere gevallen hebben voor die bijkomende handelingen die niet uitdrukkelijk van de belasting wordt vrijgesteld, en met name in de drie voormelde gevallen ? Blijft de uitbreiding van de vrijstelling tot bijkomende handelingen behouden ? ## **ANTWOORD** Overeenkomstig [artikel 4, van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-4), is belastingplichtige eenieder die in de uitoefening van een economische activiteit geregeld en zelfstandig, met of zonder winstoogmerk, hoofdzakelijk of aanvullend, leveringen van goederen of diensten verricht die in dat wetboek zijn omschreven, ongeacht op welke plaats de economische activiteit wordt uitgeoefend. De handelingen verricht door een dergelijk persoon zijn, in de regel, aan de belasting onderworpen. Bepaalde handelingen zijn evenwel door artikel 44 van voornoemd wetboek vrijgesteld. Ingevolge de opheffing op 1 januari 1993 van [artikel 5](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-5) van hetzelfde wetboek, blijft de vrijstelling voortaan beperkt tot de handelingen genoemd in bedoeld artikel 44 en kan ze in principe niet worden uitgebreid tot de handelingen die met de hoofdhandeling samenhangen. Die samenhangende handelingen zijn derhalve in principe, volgens de gewone regels aan de belasting onderworpen, onverminderd evenwel de toepassing van de in artikel 56, § 2, van voornoemd wetboek bedoelde vrijstellingsregeling van belasting in het voordeel van kleine ondernemingen van wie de jaaromzet niet meer bedraagt dan 225.000 Belgische frank, zoals vastgesteld in [artikel 1 van het koninklijk besluit nr. 19](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/koninklijke-besluiten/ar-19-december-vrijstellingsregeling-in-voordeel-kleine-9a64#ar19-art1) van 29 december 1992, genomen ter uitvoering van voornoemde wettelijke bepaling. Tevens is het zo dat diverse bepalingen van [artikel 44 van het BTW- wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44) onder bepaalde voorwaarden niet alleen een welbepaalde werkzaamheid vrijstellen maar ook de nauw daarmee verbonden handelingen. Dat is onder meer het geval, zoals het geacht lid opmerkt, voor [artikel 44, § 2, 4°, van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44). Dat is ook het geval voor [artikel 44, § 2, 7°](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44), van hetzelfde wetboek. In dat verband wordt opgemerkt dat het verschaffen van spijs en drank in restaurants of cafés en, meer algemeen, in omstandigheden voor het verbruik ter plaatse niet kan worden aangemerkt als nauw samenhangend met een bezoek aan musea, enzovoort, en derhalve de vrijstelling beoogd door die bepaling niet kan genieten. Anderzijds stelt [artikel 44, § 2, 11°, van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44) van de belasting vrij de diensten en de daarmee samenhangende leveringen van goederen ten behoeve en in het gemeenschappelijk belang van hun leden verricht tegen betaling van een krachtens de statuten bepaalde bijdrage, door instellingen die geen winst beogen en doeleinden van politieke, syndicale, religieuze, levensbeschouwelijke, vaderlandslievende, filantropische of staatsburgerlijke aard nastreven. Gelet op de voornoemde uiteengezette regels, is de verkoop aan personen die vreemd zijn aan dergelijke verenigingen, van een beperkt aantal tijdschriften die normaal voor de leden bestemd zijn, evenals de reclamediensten die in voorkomend geval worden verricht in het kader van de publikatie van die tijdschriften, volgens de gewone regels aan de belasting onderworpen onder voorbehoud welteverstaan van de eventuele toepassing van de voornoemde vrijstellingsregeling. De sportverenigingen, andere dan de exploitanten bedoeld in [artikel 44, § 2, 3°, van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44), worden als zodanig niet beoogd door de bepalingen van [artikel 44 van het BTW-wetboek](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44). Wat de reclamediensten betreft die ze eventueel zouden verrichten eist de administratie om praktische redenen evenwel niet dat genoemde verenigingen als BTW-belastingplichtige worden geïdentificeerd wanneer die activiteit relatief weinig belangrijk is en als enige werkzaamheid aan de belasting zou onderworpen zijn. ## Aangehaalde teksten 4 [WBTW art. 44](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-44) 7 voorkomens [WBTW art. 5](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-5) 3 voorkomens [KB nr. 19 art. 1](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/koninklijke-besluiten/ar-19-december-vrijstellingsregeling-in-voordeel-kleine-9a64) 1 voorkomen [WBTW art. 4](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/artikel-4) 1 voorkomen ## Administratieve doctrine 5 [Fiches van de administratieve commentaar 5](https://juriel.be/nl/parlementaire-vragen/764-art-44-btw-vrijgestelde-handelingen-f21d/documenten?type=commentaar) « … waarde in het voordeel van kleine ondernemingen). Tevens is het zo dat diverse bepalingen van artikel 44 van het Btw-Wetboek onder bepaalde voorwaarden niet alleen een welbepaalde werkzaamheid vrijstellen maar ook de nauw daarmee verbonden handelingen ( schriftelijke parlementaire vraag nr. 764 van de heer Volksvertegenwoordiger Henri Simons van 27.10.1993 ). De vrijstellingen kunnen ingedeeld worden in drie grote categorieën: vrijstellingen die eigen zijn aan de hoedanigheid van de dienstverrichter (artikel 44, § 1, van het Btw-Wetboek) sociale en culturele vrijstellingen (artikel 44, § 2, van het … » [Algemeenheden (15.08.2026)](https://juriel.be/nl/btw-commentaar/vrijstellingen-beoogd-artikel-44-wetboek-6bd6) Administratieve commentaar 15.08.2026 [Bekijk de 5 documenten](https://juriel.be/nl/parlementaire-vragen/764-art-44-btw-vrijgestelde-handelingen-f21d/documenten)