Fiscale steunmaatregelen noodweer

Kamer, Vragen en Antwoorden, 2021-2022, QRVA 55/068 d.d. 04.11.2021, blz. 152

Fiscale steunmaatregelen noodweer.

VRAAG

Ons land werd hard getroffen door het noodweer van midden juli 2021. De afgelopen weken kondigde u verschillende steunmaatregelen aan om de slachtoffers van de overstromingen in ons land te ondersteunen.

Zo kondigde u aan dat de btw-verlaging voor sloop en heropbouw met zekerheid geldt voor de eigenaars van de door het noodweer getroffen woningen en overwogen wordt om dit voor hen te verlengen na 31 december 2021, dat de giften aan gewestelijke rampenfondsen fiscaal aftrekbaar werden, dat er een verhoogde fiscale aftrek voor giften van vennootschappen wordt gerealiseerd , dat eigendomsinformatie uit het kadaster gratis afgeleverd wordt, dat men een vermindering van onroerende voorheffing kan aanvragen, dat men een afbetalingsplan voor fiscale schulden kan aanvragen, enz.

Vele onroerende goederen in het getroffen gebied hebben heel wat van hun waarde verloren, hetgeen aanleiding kan geven tot aanpassing van het kadastraal inkomen.

1. Wat is de geschatte budgettaire kost van het verlaagd btw-tarief voor afbraak en heropbouw voor slachtoffers van het noodweer?

2. Hoe werd gratis eigendomsinformatie uit het kadaster afgeleverd?

3. Hoe vaak werd een vermindering van onroerende voorheffing aangevraagd?

4. Hoe vaak werd een afbetalingsplan voor fiscale schulden aangevraagd?

5. Hoe worden de genomen steunmaatregelen geëvalueerd en worden deze voldoende geacht?

6. Voorziet u nog bijkomende fiscale steunmaatregelen?

7. Zal de FOD Financiën proactief de kadastrale inkomens van de getroffen gebieden herschatten? Zo ja, op welke wijze? Welke initiatieven worden ter zake genomen? Hoeveel medewerkers worden hiervoor vrijgemaakt?

8. Wordt voor de herschatting van de kadastrale inkomens in de overstroomde gebieden samengewerkt met het Waals gewest? Heeft het Waals gewest hiervoor medewerkers aangeworven?

ANTWOORD

1. Op dit ogenblik is het voor mijn administratie moeilijk om een raming te verstrekken van de precieze budgettaire implicaties uitgaande van de gevolgen van de overstromingen deze zomer in ons land. Immers, de verzekeringsmaatschappijen zijn nog volop bezig met het ramen van de schade die berokkend is door deze overstromingen. Het betreft hier zowel de schade aan de gebouwen als aan het roerend goed van de betrokken slachtoffers.

Wat het onroerend goed betreft, komt men aan een voorlopige evaluatie van meer dan 24.000 getroffen gebouwen in 36 gemeenten. Daarvan zijn er gebouwen die gedeeltelijk verwoest zijn, andere zijn dan weer volledig onbewoonbaar en moeten worden gesloopt. Veel andere gebouwen zijn nog wel intact maar moeten grondig gerenoveerd worden. Er zijn dus nog heel veel onzekere factoren.

Daarnaast dient voor een dergelijke beoordeling ook rekening gehouden met tal van andere factoren. Immers rijst de vraag of de gebouwen wel op dezelfde plaats kunnen worden herbouwd gezien ze in overstromingsgebied zijn gelegen (en wat de alternatieven zijn als dat niet het geval is), de bedragen die de slachtoffers zullen ontvangen, de vraag of de betrokken slachtoffers de woningen zullen afbreken en heropbouwen dan wel zich wenden tot de aankoop van een bestaand onroerend goed, enz. Ook de termijnen binnen dewelke de investeringen zullen gebeuren is op dit moment helemaal niet gekend.

Kortom, het is echt te vroeg om een dergelijke raming te maken. Maar nu kan wel reeds gezegd worden dat de toepassing van het tarief van 6 % geen echte budgettaire kost zal teweegbrengen in de begroting. Gezien in normale omstandigheden al die woningen en gebouwen niet voor sloop en heropbouw in aanmerking zouden gekomen zijn, betekent dit dat alle betrokken woningen een uitzonderlijk surplus zijn aan nieuwbouw. Er kan bijgevolg enkel budgettaire meerwaarden worden geboekt en zeker geen echte kost, zoveel is duidelijk.

Eigenlijk is het goed voor de betrokken slachtoffers dat de regering dat actuele maatregelen op vlak van de btw heeft genomen. Op die manier kunnen zij gebruik maken van het verlaagd tarief van 6 % om hun woning herop te richten en krijgen zij vanuit die hoek enige steun om die wederopbouw te realiseren.

2. In deze context gebruikt de Algemene Administratie van de Patrimoniumdocumentatie (AAPD) voor het verzenden van de eigenaarsinformatie zo mogelijk het communicatiekanaal van de aanvraag.

Om de aanvraagprocedure voor het bekomen van een hypothecair getuigschrift te versnellen werd een afspraak gemaakt met de Beroepsvereniging van Verzekeringsondernemingen (Assuralia) waarbij de verzekeringsagent rechtstreeks het getuigschrift vraagt aan het bevoegd kantoor van rechtszekerheid, zonder tussenkomst van het slachtoffer. Hierbij zijn ook richtlijnen verstrekt aan Assuralia op welke wijze zij de aanvraag rechtstreeks kunnen doen.

Alle informatie die door de AAPD wordt uitgereikt in het raam van de erkende natuurramp is kosteloos.

3. De onroerende voorheffing is een regionale belasting. Ik verwijs dan ook naar mijn collega, de heer Jean-Luc Crucke, minister van Financiën, Budget, Luchthavens en Sportieve infrastructuur in de Waalse regering.

4. Tussen 15 juli en 24 september 2021 hebben 192 slachtoffers van de overstromingen een afbetalingsplan aangevraagd.

5. Momenteel worden zowel op federaal als op gewestelijk niveau diverse steunmaatregelen ten uitvoer gelegd om de slachtoffers van de overstromingen te helpen. Gezien de uitzonderlijke omvang van de overstromingen werden deze maatregelen snel genomen om de slachtoffers van de overstromingen zo vlug mogelijk te helpen.

Naarmate de balans van de overstromingen evolueert, zullen deze maatregelen worden geëvalueerd om na te gaan in hoeverre zij in overeenstemming zijn met de grootteorde van de werkelijke situatie.

6. Er worden op heden geen nieuwe fiscale maatregelen voorzien. Bepaalde door u beschreven maatregelen worden op dit ogenblik wel verder reglementair uitgewerkt.

7. Ik ben mij terdege bewust van de impact van de overstromingen van midden juli op de gebouwen in de getroffen gebieden. Deze ramp treft 209 gemeenten, verspreid over de vijf Waalse provincies.

De Administratie Opmetingen en Waarderingen, bevoegd voor het kadaster (OW) volgt, in samenwerking met de gemeenten, de situatie van nabij op. Met toepassing van artikel 473 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen moet de burger aangifte doen van de wijzigingen aan zijn eigendom. In een aantal gevallen zal een aangifte noodzakelijk zijn.

Gelet op de buitengewone omstandigheden zal mijn administratie de nodig soepelheid en administratieve tolerantie aan de dag leggen voor diegene die niet of niet tijdig aangifte hebben gedaan.

Bovendien wordt overlegd met l'Union des Villes et Communes de Wallonie om ter plaatse de nodige faciliteiten te voorzien om de mensen te helpen met de formaliteiten.

De diensten geven momenteel prioriteit aan de follow-up van deze aangiften.

Op basis van de aangiften van de belastingplichtige wordt de verwerking van de fiscale toestanden uitgevoerd voor elk afzonderlijk goed, op toestand van 1 januari van dat jaar.

Voor alle eigendommen die dit jaar overstromingsschade hebben geleden, kunnen zich voor de fiscale toestand op 1 januari 2022 naargelang het goed al dan niet aanzienlijk is gewijzigd dit wil zeggen zwaar beschadigd, twee gevallen voordoen:

- in geval van een aanzienlijke wijziging zal het kadastraal inkomen worden herschat;

- in het geval er geen aanzienlijke wijziging heeft plaatsgevonden, wordt er niet herschat.

In beide gevallen kan een verzoek om vermindering van de onroerende voorheffing worden ingediend bij de Waalse autoriteiten die bevoegd zijn voor deze belasting.

De briefwisseling die mijn administratie aan de belastingplichtigen zendt, is in die zin aangepast om aan hun verwachtingen tegemoet te komen.

Voorts wijs ik erop dat artikel 490 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen de burgemeester de mogelijkheid biedt een buitengewone herziening van de kadastrale inkomens te vragen. Die procedure wordt slechts in zeer uitzonderlijke gevallen toegepast gelet op de wettelijke criteria waaraan ze moet voldoen.

8. Zoals aangehaald vormt de follow-up van de aangiften van de getroffen belastingplichtigen de prioriteit van de diensten van OW.

Momenteel vindt overleg plaats met l'Union des Villes et Communes de Wallonie om de burger bij te kunnen staan bij het vervullen van de nodige formaliteiten. Elke aangifte van afbraak van een gebouw die in het kader van de onroerende voorheffing bij de SPW Fiscalité toekomt, wordt aan de diensten van OW wordt gezonden.

Wat het gewestelijk personeel betreft dat voor deze operaties ter beschikking wordt gesteld, verwijs ik naar de Waalse regering.