De stand van zaken met betrekking tot de fiscale hervormingDe stand van zaken met betrekking tot de fiscale hervorming - De fiscale hervorming - De fiscale hervorming en de rijkentaks - De fiscale hervormingen en het rapport van de HRF - Het omstreden rapport van de Hoge Raad van Financiën over de toekomstige fiscale hervorming - De rijkentaks in het kader van de fiscale hervorming - Het belasten van de grootste vermogens

Mondelinge parlementaire vragen nr. 55002523 van de heer Joris Vandenbroucke, nr. 55002525 van de heer Dieter Vanbesien, nr. 55002527 van de heer Marco Van Hees, nr. 55002530 van de heer Christian Leysen, nr. 55002536 van de heer Denis Ducarme en nrs. 550

Kamer, Integraal verslag – Plenumvergadering, 2021-2022, CRIV 55 PLEN 179 d.d. 12.05.2022 , blz. 26

VRAAG

(van de heer Vandenbroucke)

Mijnheer de minister, afgelopen week was het weer zo ver, er lekte een nota of een advies over de belastinghervorming uit. Dan volgen er reacties en speculaties van mensen die zich afvragen of er nog iets komt van die grote belastinghervorming. Ik begrijp die ongerustheid, want het gaat natuurlijk over iets fundamenteels. Ons belastingsysteem is een van de hoekstenen van onze welvaartstaat. Dat zou de waarde moeten reflecteren waar wij voor staan. Wie moet betalen? Doet iedereen zijn deel? Vragen wij de grootste bijdrage van de sterkste schouders? Dat zijn vragen die tegenwoordig lastig te beantwoorden zijn, want dat systeem is totaal scheefgegroeid, veel te complex en niet rechtvaardig. Daarover is iedereen het eens. Mijnheer de minister, onze fractie is niet ongerust maar ongeduldig, want de nood aan een hervorming is niet kleiner geworden sinds het begin van deze regeerperiode. Vandaag betalen heel veel mensen te veel belastingen omdat sommigen hun deel niet doen. Dat hoeft niet zo te zijn. Als iedereen zijn deel doet, kan werken meer lonen en kan tegelijkertijd onze welvaartstaat verder worden versterkt. Dat is onze rode lijn. Wie werkt, moet erop vooruitgaan. Collega's, het is hoog tijd om hiervan eindelijk werk te maken. Aan de speculaties en non-discussies van afgelopen week heeft niemand iets, behalve de extremen. Mijnheer de minister, ik kijk naar u om een voorstel op tafel te leggen waarover wij een zeer stevig debat zullen moeten voeren, daarover maak ik mij geen illusies, maar wel met de bedoeling om knopen door te hakken, om te doen wat wij beloofd hebben, met name om het belastingsysteem eenvoudiger en rechtvaardiger te maken. Het heeft nu lang genoeg geduurd. Wij willen vooruit. Mijnheer de minister, welke timing hebt u voor ogen? Hoe verreiken uw ambities?

VRAAG

(van de heer Vanbesien)

Mijnheer de minister, collega's, een van de belangrijke taken die deze regering nog te doen staat, is een grote hervorming van ons belastingsysteem. De principes van die hervorming zijn gekend en duidelijk, ze staan in het regeerakkoord en volgens mij worden ze door de meeste mensen gedeeld: wie werkt moet netto meer overhouden, het systeem wordt eenvoudiger en rechtvaardiger. Dat is een sterk engagement en ook een heel duidelijke belofte. Sommigen willen ons laten geloven dat die hervorming er niet zal komen. Ik deel dat pessimisme niet. Samen met mijn eminente partijgenoot zal ik mij daar ook niet bij neerleggen, mijnheer De Roover. Deze principes zijn namelijk te sterk om ze te laten liggen tot na 2024. De hervorming van ons belastingsysteem zal niet een kopie van een of ander partijprogramma zijn. Er zullen maatregelen in staan waarbij ik mij comfortabel voel en bij andere maatregelen zullen eerder de heer Leysen of de heer Loones zich comfortabel voelen. Dat is niet erg, want zolang het geheel goed is voor de mensen, is een compromis eerbaar en verdedigbaar. Onverdedigbaar is een status quo, niets doen. Het mandaat dat wij gekregen hebben van de kiezer, is niet het mandaat van de stilstand. Daarom roep ik ook alle collega's op om het debat met open geest aan te gaan. Mijnheer de minister, ik weet dat u een van de sterkhouders bent van deze vivaldiregering. Ik weet dat u het in zich hebt om deze delicate oefening tot een goed einde te brengen. Daarvoor hebt u onze steun. Ik hoor zonet dat u ook gesteund wordt door de heer Vandenbroucke. Vooral hebt u de steun van de mensen buiten het Parlement. Mijnheer de minister, mogen wij nog voor de zomer uw openingsbod over de hervorming van het belastingsysteem verwachten in het Parlement zodat wij die discussie op gang kunnen trekken?

VRAAG

(van de heer Van Hees)

Over een à twee maanden zult u een grote fiscale hervorming aan het Parlement voorstellen, waarvoor u de Hoge Raad van Financiën (HRF) om suggesties gevraagd hebt. Het rapport van de HRF is verbijsterend: er wordt voorgesteld om de btw op energie te verhogen tot 22 %, de kinderbijslag te belasten of de maaltijdcheques af te schaffen. Er staat echter niets in over de 1 meibeloften, meer bepaald de rijkentaks. Zult u dat rapport in de prullenmand deponeren? Zult u een taks invoeren voor de 1 % rijkste Belgen?

VRAAG

(van de heer Leysen)

Mijnheer de vicepremier, een brede fiscale hervorming op de rails zetten is niet evident, ze dan achteraf ook gaan uitvoeren evenmin. Ik hoop alleszins dat we niet zullen moeten wachten tot uw lieve dochter Olivia belastingplichtige is om ze effectief op de rails te zien. Het is goed dat Hoge Raad voor Financiën studiewerk doet. Het is minder fraai dat perslekken ervoor zorgen dat het advies uitlekt nog voor het er is en de hervorming wordt bemoeilijkt. Wie dat doet en waarom laat ik even buiten beschouwing. Het staat als een paal boven water dat onze fiscaliteit moet worden hervormd. Ook voor ons zijn er duidelijke richtlijnen die aangeven in welke omstandigheden en onder welke voorwaarden dat moet gebeuren. We zijn het er allemaal over eens dat werken meer moet lonen. Vandaag is het verschil tussen wat de werkgever betaalt en wat de werknemer krijgt onaanvaardbaar hoog. Ons fiscaal systeem is inderdaad veel te complex. Hoge tarieven en lage drempels, waarschijnlijk om bepaalde partijen gelukkig te maken, werden en worden nog steeds gecompenseerd door steeds verder aangroeiende uitzonderings- en gunstregimes. Last but not least moet de totale belastingdruk naar beneden voor alle lonen, ook voor de middelhoge en de hogere. Om dat mogelijk te maken moeten er meer mensen aan de slag. Zo overstijgt een fiscale hervorming de klassieke politieke match tussen winnaar en verliezer. Laten we eerlijk zijn, we moeten denken aan Olivia als zij belastingen betaalt, want we kunnen de lasten niet naar de volgende generatie blijven sturen, zoals dat vandaag gebeurt. Mijnheer de minister, wat is uw reactie op het perslek? Hoe ziet u het verdere tijdskader en de methodiek om tot resultaat te komen?

VRAAG

(van de heer Ducarme)

We weten dat u het rapport van de Hoge Raad van Financiën, dat gelekt werd naar de pers en waarin er wereldvreemde voorstellen gedaan worden, niet kunt delen. Een aantal technocraten gaan ervan uit dat men de btw met een procentpunt kan verhogen, huurinkomsten kan belasten en zelfstandigen maatregelen kan opleggen, zoals de verplichting om een vennootschap op te richten. Stel ons gerust, zeg ons dat het maar een advies is en dat uw fiscale hervorming gericht zal zijn op het belang van de werknemers en niet louter op het stijven van de staatskas!

VRAAG

(van de heer Vermeersch)

Mijnheer de minister, de regering zal een brede fiscale hervorming voorbereiden om het belastingstelsel te moderniseren, te vereenvoudigen en rechtvaardiger en neutraler te maken. Dat stond alleszins in het regeerakkoord te lezen. U bent dan ook heel enthousiast aan deze regeerperiode begonnen. Met uw fiscale hervorming lijkt het echter momenteel te lopen zoals met uw partij: niets lijkt nog te lukken. De percentages gaan wel in een andere richting. De belastingdruk kent sinds het aantreden van deze paars-groene regering ongeziene hoogtes terwijl uw partij ongeziene laagtes kent. Na een eerder lek in La Libre – herinner u het artikel van november vorig jaar over de fiscale big bang van de expertengroep die door u werd samengesteld – lekte deze week ook een advies van de Hoge Raad van Financiën. Twee grote lekken in een half jaar tijd komen er natuurlijk niet zomaar, dat weet u als CD&V-loodgieter wel. De gelekte voorstellen gingen allemaal in dezelfde richting. Er is sprake van het schrappen van de maaltijd- en ecocheques, het afbouwen van het fiscaal voordeel van het pensioensparen, stel u voor, het extra belasten van gehuwden en zelfs, collega's, hou u vast, de btw-verhoging van 21 naar 22 % in deze tijden van prijsstijgingen. Voor het Vlaams Belang kan er geen sprake zijn van een btw-verhoging en moet de totale belastingdruk niet worden verhoogd of verschoven, maar wel verlaagd. Mijnheer de minister, ik heb dan ook enkele vragen. Hoe zit het met uw fiscale hervorming? Wanneer komt u met uw blauwdruk naar het Parlement? U verklaart ook aan iedereen dat er geen taboes zijn voor de fiscale hervorming. Is er dan echt geen enkel breekpunt voor uw partij? Waar staat CD&V eigenlijk nog voor?

ANTWOORD

(Vice-eersteminister en minister van Financiën, belast met de Coördinatie van de fraudebestrijding en de Nationale loterij)

Ik bereid de fiscale hervorming tot in de kleinste details voor, en de voorbereidende studies zijn nog aan de gang. Ik wacht het advies in van de coördinator, van de Hoge Raad van Financiën en van mijn administratie, waaraan ik gevraagd heb om bepaalde ideeën uit te spitten. Dames en heren, ik wil verduidelijken dat de voorstellen van de voorzitter van de afdeling Fiscaliteit en Parafiscaliteit van de Hoge Raad van Financiën niet mijn voorstellen zijn. Ik heb die voorstellen trouwens nog niet gezien. Er zijn al enkele ballonnetjes in de pers opgelaten. Het stoot mij enorm tegen de borst dat de schijn wordt gewekt dat er geknipt zou worden in de voordelen van gewone gezinnen en dat de grootverdieners buiten schot zouden blijven. Dat kan nooit de bedoeling zijn. De hervorming zal rechtvaardig zijn en de juiste lasten op de juiste schouders leggen. Dat is bijzonder belangrijk. We hebben het in het Parlement al veelvuldig gezegd dat de eerste prioriteit van deze fiscale hervorming een verlaging van de lasten op arbeid is.

In het regeerakkoord ligt voor mij de opdracht besloten om die verlaging van de lasten op arbeid op een duurzame manier te financieren, met name via een verbreding van de belastbare basis, rekening houdend met de neutraliteit van de belastingen en met het principe van herverdeling. Dames en heren, uiteraard zal ik de komende maanden een blauwdruk op tafel leggen van de fiscale hervorming. Wij moeten dat debat op een serene manier voeren en wij moeten het voorstel of de blauwdruk van de fiscale hervorming als een geheel bekijken. Immers, voor onze toekomst en voor de toekomst van onze samenleving is het belangrijk dat wij werk maken van de fiscale hervorming. Ik geloof echt dat het huidige Parlement en de huidige regering over de legislatuur heen, maar ook over de partijgrenzen heen moeten nadenken en werk maken van de fiscale hervorming. Indien wij die hervorming echt willen doen lukken, indien wij daar echt voor willen zorgen en indien wij de fiscaliteit future proof willen maken, zullen wij onze ideologische loopgraven moeten verlaten. Enkel op die manier zullen wij immers ingrijpende keuzes die noodzakelijk zijn en de welvaart van ons land kunnen blijven verzekeren, ook effectief kunnen waarmaken. Dat is wat de mensen van ons verlangen. Zij willen niet dat wij naast elkaar gaan staan, met onze partijprogramma's staan zwaaien en tonen wat er allemaal in staat over de fiscale hervorming, maar wel dat wij werk maken van een evenwichtige en rechtvaardige fiscale hervorming met een heel duidelijke doelstelling, namelijk dat de mensen die werken op het einde van de maand meer nettoloon overhouden.

Joris Vandenbroucke : Mijnheer de minister, ik dank u voor uw antwoord. De Vooruitfractie schaart zich voluit achter uw oproep, om vooruit te gaan met die grondige hervorming en om daarvan taboeloos werk te maken. Zoals wij immers net hebben gehoord, winnen bij stilstand alleen maar de extremen. Het is aan ons, de regeringspartijen, om te bewijzen dat de kritiek onterecht is, om te doen wat wij hebben beloofd, namelijk het belastingsysteem eenvoudiger en rechtvaardiger maken, en om er inderdaad voor te zorgen, collega's, dat mensen die werken, meer overhouden. Mijnheer de minister, op dat vlak zitten wij volledig op dezelfde lijn.

Dieter Vanbesien : Mijnheer de minister, dank u voor uw antwoorden. Ik hoor er de open geest in die zo belangrijk is voor dit debat. Ik heb die open geest niet bij elke spreker gehoord. De eerste minister heeft hier al een paar keer gezegd dat koopkracht vandaag de topprioriteit is voor deze regering. Als wij de belasting op arbeid verlagen, zodat mensen netto meer overhouden van hun loon, is dat de beste structurele en permanente maatregel wie wij kunnen nemen om de koopkracht voor iedereen te verhogen. Wij leven vandaag in harde tijden: hoge inflatie, grote onzekerheid. Laat het een stimulans zijn om versneld aan het werk te gaan met deze belastinghervorming. Laat het absoluut geen excuus zijn om die op de lange baan te schuiven. Plus est en nous!

Marco Van Hees : We hebben nood aan een hervorming waarbij de meest onrechtvaardige belastingen, zoals de btw, verlaagd worden. Het baart me zorgen dat u een btw-verhoging tot 22 % niet uitsluit en dat u de miljonairstaks van tafel veegt, die gericht is op de 1 % rijksten, die 660 miljard euro bezitten! De 1 meibeloften zijn snel vergeten. De winst van bepaalde bedrijven rijst de pan uit, maar de regering gaat het geld niet halen waar het zit.

Christian Leysen : Een gedragen belastingshervorming komt er niet zonder een minimum aan terughoudendheid in de beleidsvoorbereiding en koelbloedigheid bij alle regeringsparters. Om te landen, moeten we natuurlijk eerst een aantal afgesproken hervormingen in de praktijk omzetten. Ik verwacht dan ook van de socialistische ministers dat ze een even grote dynamiek aan de dag leggen om hun werk af te maken als de zo spraakzame partijgenoten die graag 1 mei proefballonnetjes oplaten. Ik wacht daarom op de uitvoering van de afgesproken hervormingen omtrent pensioenen en arbeidsmarktactivering. Les convoyeurs attendent. Moeten we er niet eerst voor zorgen dat de economie op volle toeren kan draaien, zodat er meer mensen rijk kunnen worden en we ook op hun sterke schouders kunnen rekenen?

Denis Ducarme : De MR is ervan overtuigd dat de fiscale hervorming slechts doorgevoerd mag worden in het voordeel van de werknemers en dat eender welke bijkomende belasting in deze crisisperiode misplaatst is. België is het land waarin men het langst voor de Staat werkt: Tax Liberation Day valt pas op 16 juli. Door minder taksen en belastingen te heffen, moeten we ervoor zorgen dat werken meer loont. Laat dat advies van de Hoge Raad van Financiën maar liggen!

Wouter Vermeersch : Mijnheer de minister, men moet het maar durven in deze tijden, waarin heel wat Vlamingen hun rekeningen amper kunnen betalen, om voorstellen te lanceren om fiscale voordelen af te pakken en de btw van 21 naar 22 % te verhogen. U verkondigt aan iedereen die het horen wil dat er geen taboes zullen zijn in de fiscale hervorming als zij op de regeringstafel komt. Maar in tegenstelling tot wat u zegt, is er wel degelijk een taboe in die zogenaamde brede fiscale hervorming. De paars-groene regering sluit bij voorbaat uit dat de belastingen zullen dalen in een van de meest belaste landen ter wereld. Ook dat moet men maar durven. Het is geen wonder dat uw partij, CD&V, stilaan verdwijnt. De regering is een onvervalste belastingregering, zoals elke Belgische regering dat is, met nieuwe belastingen op de kap van de hardwerkende Vlamingen. Voor ons en onze kiezers is het duidelijk: wij hebben nood aan meer Vlaanderen en minder belastingen.