Financiële diensten binnen de Europese Unie

Parlementaire vraag nr. 161 van de heer Steven Matheï d.d. 4 april 2025

Kamer, Vragen en Antwoorden, 2024-2025, QRVA 56/0014 d.d. 20.05.2025, blz. 130

Vraag nr. 161 van De heer volksvertegenwoordiger Steven Matheï van 04 april 2025 (N.) aan de vice-eersteminister en minister van Financiën en Pensioenen, belast met de Nationale Loterij en de Federale Culturele Instellingen:

Financiële diensten binnen de Europese Unie. - Herziening van de btw-regels.

VRAAG

De huidige btw-regels voor financiële diensten binnen de Europese Unie zijn sinds 1977 niet wezenlijk veranderd en zijn verouderd, complex en leiden tot aanzienlijke kosten en juridische onzekerheid voor de financiële sector. De vrijstelling van btw voor deze diensten was aanvankelijk geïntroduceerd vanwege de technische moeilijkheden bij het vaststellen van de belastinggrondslag. Echter, door de digitalisering van de sector en de veranderde marktcontext is er dringend behoefte aan herziening van deze regels.

De Europese Commissie werkt daarom aan hervormingen die moeten bijdragen aan een efficiënter en eerlijker belastingstelsel. Dit omvat de mogelijke afschaffing van de huidige btw-vrijstelling voor financiële diensten, of een herdefiniëring van de reikwijdte van de vrijstelling.

1. Wat is uw mening over de voorgestelde hervormingen door de Europese Commissie met betrekking tot de btwregels voor financiële diensten?

2. Welk standpunt neemt België in over deze hervormingen?

3. Welke concrete economische effecten verwacht de Belgische regering van een eventuele verandering in de btw-behandeling van financiële diensten?

4. Is er zicht op de opbrengst die een herziening van de btw-vrijstelling voor België zou opleveren?

5. Zijn er momenteel gegevens beschikbaar over de impact van de btw-vrijstelling voor financiële diensten per provincie in België? Zo ja, kunt u deze delen?

6. Heeft u inzicht in het tijdspad dat de Europese Commissie wil hanteren voor de implementatie van deze hervormingen?

7. Welke stappen neemt België op nationaal niveau om zich voor te bereiden op deze mogelijke veranderingen?

ANTWOORD

van de vice-eersteminister en minister van Financiën en Pensioenen, belast met de Nationale Loterij en de Federale Culturele Instellingen van 13 mei 2025, op de vraag nr. 161 van De heer volksvertegenwoordiger Steven Matheï van 04 april 2025 (N.):

Reeds in 2007 bestond er om de door u aangehaalde redenen een dringende behoefte tot herziening van de btwregels van toepassing op de financiële diensten, zoals blijkt uit het voorstel van 28 november 2007 van een richtlijn tot wijziging van de Europese btw-richtlijn wat de behandeling van verzekerings- en financiële diensten betreft (COM(2007)747). Na jarenlange onderhandelingen tussen de lidstaten bleek het onmogelijk over dit dossier een consensus te bereiken en werd het betrokken voorstel door de diensten van de Europese Commissie onverrichterzake weer ingetrokken.

Op 15 juli 2020 stelde de Europese Commissie met hernieuwde moed een actieplan voor met betrekking tot een billijke en eenvoudige belastingheffing ter ondersteuning van de herstelstrategie (COM(2020)312). Er werd ten laatste voor 2021 een commissievoorstel in het vooruitzicht gesteld om in de Europese btw-reglementering onder meer rekening te houden met de opkomst van de digitale economie (fintech), met de toename in outsourcing van de diensten van financiële dienstverleners en verzekeraars en met de manier waarop die sector is gestructureerd. Het voorstel zou tevens moeten zorgen voor een gelijk speelveld binnen de Europese Unie en het internationale concurrentievermogen van EU-bedrijven vrijwaren.

In het kader van de voorbereiding van dat voorstel werd er in 2021 een studie afgerond naar de bestaande regelgeving en praktijken binnen de Europese Unie en naar mogelijke beleidsopties. De diensten van de toenmalige Europese Commissie zijn er evenwel niet in geslaagd een voorstel naar buiten te brengen.

De in 2024 nieuw samengestelde Europese Commissie heeft het plan om een wijziging van de Europese btwregelgeving voor te stellen terug opgepikt. Op basis van de eerdere studie die in 2021 werd afgerond, wordt momenteel een nieuwe, meer holistische en uitgebreide studie opgestart. Naast het evalueren van het huidige btw-regime voor financiële diensten en de mogelijke problemen die het veroorzaakt, onderzoekt de studie ook andere nationale belastingen op deze sectoren, zoals verzekeringspremiebelastingen, belastingen op financiële transacties, windfall taxes en loonbelastingen. De bedoeling is om het volledige scala aan sectorale en maatschappelijke vragen binnen de huidige context te onderzoeken alsook de gevolgen van een reeks beleidsopties. Op basis van die studie zou dan op termijn door de diensten van de Europese Commissie een voorstel worden uitgebracht.

De hervorming van de Europese btw-regels op financiële diensten blijkt dus een bijzonder grote uitdaging waarmee de diensten van de Europese Commissie en de lidstaten ondertussen al bijna twee decennia worstelen. In deze fase van de werkzaamheden, is het vanzelfsprekend veel te vroeg om uitspraken te doen over de impact, de gevolgen en het tijdspad van een eventuele hervorming, aangezien zelfs de krijtlijnen van die hervorming nog niet vastliggen en mede op basis van de resultaten van de nieuwe studie zullen worden uitgewerkt. Zoals gebruikelijk is in het kader van de voorbereiding van dergelijke ingewikkelde btw-gerelateerde dossiers, zullen de diensten van de Europese Commissie op technisch niveau op relevante tijdstippen in overleg treden met de vertegenwoordigers van de lidstaten. Het spreekt vanzelf dat de leden van mijn administratie die werkzaamheden nauwgezet zullen opvolgen en ruggenspraak zullen plegen met mijn beleidscel om de belangen van België in dit dossier optimaal te verdedigen.