--- title: "Btw-beslissing E.T.84.567 · Airconditioning of klimaatverbetering" description: "Airconditioning of klimaatverbetering. Btw-beslissing nr. E.T.84.567 van 14 juli 1997 van de Belgische belastingadministratie." url: "https://juriel.be/nl/administratieve-beslissingen/e-t-84-567-airconditioning-klimaatverbetering-btw-ea00" lang: "nl" fr: "https://juriel.be/fr/decisions-administratives/e-t-84-567-climatisation-places-locaux-occupes-homme-5f9c" --- # Airconditioning of klimaatverbetering **Nummer** E.T.84.567 **Datum** 14 juli 1997 ## Over het document **Verzameling** Administratieve beslissingen **Taal van de tekst** Nederlands ## Tekst 22 paragrafen **Beslissing Btw nr. E.T.84.567 dd. 14.07.1997** **BTW-Revue nr. 131, blz. 1113-1117, nr. 1040** *Airconditioning of klimaatverbetering - Tarief* Verschillende toestellen voor klimaatverbetering in vertrekken waar mensen verblijven worden thans te koop aangeboden onder de benaming "airconditioning". De handeling bestaande in de levering met plaatsing in lokalen waar mensen verblijven van een systeem voor klimaatverbetering, is bedoeld in [artikel 20, § 2, van het KB nr. 1](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/koninklijke-besluiten/ar-1-artikel-20-136d) van 29 december 1992 m.b.t. de regeling van de voldoening van de BTW en kan desgevallend in aanmerking komen voor de toepassing van een verlaagd BTW-tarief in de onroerende sector in de volgende twee gevallen: 1° in de mate dat het systeem bij plaatsing ingelijfd wordt in het gebouw en zodoende onroerend van aard wordt (ongeacht dus of het al dan niet een installatie voor airconditioning betreft); 2° in de mate dat het systeem niet onroerend van aard wordt, voor zover het gaat om de levering met aanhechting aan het gebouw, van de bestanddelen of een gedeelte van de bestanddelen van een installatie voor airconditioning. 1\. Installatie voor airconditioning Om te kunnen spreken van een installatie voor airconditioning in de zin van het KB nr. 1, artikel 20, § 2, 2de lid, 1°, a, of in de zin van de analoge bepalingen van het KB nr. 20 van 20 juli 1970 m.b.t. de verlaagde tarieven van 6 pct. en 12 pct. in de onroerende sector, moeten de volgende voorwaarden tezamen vervuld zijn: 1° het moet gaan om een installatie (= circuit) voor airconditioning in een gebouw, d.w.z. een systeem dat geïntegreerd is in het gebouw en dat derhalve dient voor de klimaatverbetering in meerdere lokalen van het gebouw (normaal gezien de totaliteit of quasi-totaliteit van het gebouw); 2° het moet gaan om een installatie voor airconditioning, d.w.z. die het binnenklimaat volledig controleert en regelt, m.a.w. die gelijktijdig de temperatuur (d.w.z. niet alleen afkoelen in de zomer maar ook verwarmen in de winter), de vochtigheidsgraad, de bewegingen en de zuiverheid van de lucht in de lokalen van het gebouw controleert en regelt ten behoeve van de er verblijvende mensen. Die voorwaarden zijn niet vervuld bij de apparatuur waarvan sprake is in punt 2 t.e.m. punt 4 hierna. Ze zijn daarentegen wel vervuld bij centrale airconditioninginstallaties die geplaatst worden in grote gebouwen waarvan de ramen niet kunnen geopend worden (bv. kantoorgebouwen). Kenmerkend voor die installaties zijn lange transportwegen van lucht en luchtbehandelingsapparaten (o.a. voor de afkoeling, verwarming en voorbehandeling van de te transporteren lucht) die in een aparte ruimte zijn opgesteld. 2\. Kamerkoelers van het type split-systeem Kamerkoelers van het type split-systeem zijn compacte apparaten. Ze bestaan uit een buitengroep en een binnengroep die door leidingen met elkaar zijn verbonden. De buitengroep is een condensator die geplaatst wordt op het dak of terras of die opgehangen wordt aan een buitenmuur. De binnengroep bestaat uit één convector of meerdere binnen eenheden (convectoren). Er bestaan verschillende modellen van convectoren. Bepaalde worden bij plaatsing onroerend van aard wegens inlijving in het gebouw, zoals de plafondmodellen die ingewerkt worden in een plafond (al dan niet vals plafond) en de minder frequente wandmodellen die ingewerkt worden in een speciaal hiervoor uitgespaarde ruimte in de muur. De vloermodellen die geplaatst worden op de grond en de plafond- en wandmodellen die worden opgehangen respectievelijk aan een plafond of aan een muur (d.w.z. bovenop plafond of muur), worden daarentegen niet onroerend van aard. Ofschoon kamerkoelers van het zogenaamd split-systeem dienen voor klimaatverbetering in één of meerdere vertrekken, zijn ze geen installaties voor airconditioning in de zin van het KB nr. 1, artikel 20, § 2, 2de lid, 1°, a, aangezien ze geen circuit in het gebouw vormen en bovendien geen volledige airconditioning geven zoals gedefinieerd in punt 1 hiervoor (een aanvulling met bv. externe luchtverversing en verwarming is nodig). De levering met plaatsing van die kamerkoelers is derhalve niet bedoeld in het KB nr. 1, artikel 20, § 2 en komt niet in aanmerking voor de toepassing van een verlaagd BTW-tarief in de onroerende sector, behalve wanneer de binnen eenheden van het split-systeem ingelijfd worden in het gebouw. Wanneer de binnengroep ingelijfd wordt in het gebouw gaat de administratie ervan uit dat het split-systeem in zijn geheel onroerend van aard is. 3\. Multifunctionele installaties van het type split-systeem Kamerkoelers van het type split-systeem (z. punt 2, 1ste en 2de lid) zijn soms uitgerust met een verwarmingselement zodat ze niet alleen een koelfunctie hebben tijdens de zomermaanden, maar ook kunnen gebruikt worden buiten dit seizoen als (al dan niet bijkomende) verwarming. Hierdoor geven ze echter nog altijd geen volledige airconditioning zoals gedefinieerd in punt 1 hierboven. De bepalingen vervat in het laatste lid van punt 2 zijn derhalve mutatis mutandis van toepassing ten aanzien van de levering met plaatsing van deze multifunctionele toestellen, onder voorbehoud evenwel van het geval beoogd in het volgende lid. Gelet op het feit dat die toestellen eveneens kunnen gebruikt worden als (bijkomende) verwarming, beschouwt de administratie het geheel van deze apparatuur, zowel voor de toepassing van [artikel 20, § 2, van het KB nr. 1](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/koninklijke-besluiten/ar-1-artikel-20-136d) van 29 december 1992 als voor de toepassing van een verlaagd tarief in de onroerende sector, als een installatie voor centrale verwarming van een gebouw wanneer die toestellen een in het gebouw geïntegreerd systeem vormen omdat ze kunnen dienen voor de verwarming van de totaliteit of de quasi-totaliteit van dat gebouw (z. aanschr. 6/1986, bijlage II, punt 1). 4\. Kamerkoelers van het type raam unit Hier worden beoogd, de apparaten voor afkoeling van één vertrek (doorgaans winkelruimte, verbruikszaal e.d.) die uitgevoerd zijn als raam unit of, meer algemeen, als een in een opening in een buitenmuur ingewerkte unit (meestal bovenaan een raam of deur). Het zijn compacte apparaten uit één stuk (d.w.z. geen aparte buitengroep en geen aparte binnen eenheid zoals bij kamerkoelers van het type split-systeem) die geplaatst worden met de ene kant buiten en de andere naar de af te koelen ruimte binnen. Uiteraard kunnen deze toestellen evenmin worden aangemerkt als een installatie voor airconditioning zoals gedefinieerd in punt 1 hierboven. De toestellen worden evenwel bij plaatsing onroerend van aard wegens inlijving in het gebouw. De levering met plaatsing van deze toestellen is derhalve bedoeld in [artikel 20, § 2, van het KB nr. 1](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/koninklijke-besluiten/ar-1-artikel-20-136d) van 29 december 1992 m.b.t. de regeling van de voldoening van de BTW en kan desgevallend in aanmerking komen voor de toepassing van een verlaagd BTW-tarief in de onroerende sector. ## Aangehaalde teksten 1 [KB nr. 1 art. 20](https://juriel.be/nl/wetboeken/btw/koninklijke-besluiten/ar-1-artikel-20-136d) 3 voorkomens ## Administratieve doctrine 4 [Fiches van de administratieve commentaar 4](https://juriel.be/nl/administratieve-beslissingen/e-t-84-567-airconditioning-klimaatverbetering-btw-ea00/documenten?type=commentaar) « … of dezelfde energie benutten als de installatie van centrale verwarming of de geïntegreerde verwarming die ze vervangt of aanvult. Daarnaast kan ook naar volgende documenten worden verwezen: installaties voor airconditioning of klimaatverbetering: zie beslissing nr. E.T. 84.567 van 14.07.1997 . Betreffende installaties voor klimaatverbetering van het type split-systeem, zie evenwel beslissing nr. E.T. 110.286 van 10.03.2006. verwijderen of buiten gebruik stellen van stookolietanks: beslissing nr. E.T. 104.683/2 van 18.06.2015 en de schriftelijke … » [Tarieven van de belasting (01.11.2025)](https://juriel.be/nl/btw-commentaar/tarieven-belasting-51bf) Administratieve commentaar 12.11.2025 [Bekijk de 4 documenten](https://juriel.be/nl/administratieve-beslissingen/e-t-84-567-airconditioning-klimaatverbetering-btw-ea00/documenten)