--- title: "Décision anticipée 2020.0974 · Exemption, Article 44, § 3, 1°,a) premier alinéa du CTVA" description: "Exemption, Article 44, § 3, 1°,a) premier alinéa du CTVA, Bâtiments anciens tranformés, Nouveau bâtiment. Décision anticipée belge n° 2020.0974 du 30 juin 2020." url: "https://juriel.be/fr/rulings/2020-0974-exemption-article-44-premier-alinea-1cc7" lang: "fr" --- Texte en néerlandais # Exemption · TVA - Exemption - Article 44, § 3, 1°,a) premier alinéa du CTVA - Bâtiments anciens tranformés - Nouveau bâtiment - Article 44, §3, 1° a) deuxième alinèa du CTVA **Numéro** 2020.0974 **Date** 30 juin 2020 ## Sur le document **Collection** Décisions anticipées **Langue du texte** néerlandais **Version française** non publiée par le SPF Le texte de ce document est en néerlandais. Le SPF n'en publie pas de version française. ## Texte 104 paragraphes Fiche du SPF Finances Décision anticipée n° 2020.0974 du 30.06.2020 *TVA* · *Exemption* · [*Article 44, § 3, 1°,a) premier alinéa du CTVA*](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44) · *Bâtiments anciens tranformés* · *Nouveau bâtiment* · *Article 44, §3, 1° a) deuxième alinèa du CTVA* ## Résumé La rénovation d’une villa, considérée par le service du patrimoine comme paysage urbain protégé, ainsi que l'agrandissement de ladite villa ne sont pas de nature à modifier radicalement la structure de l’habitation existante. Les travaux réalisés visent à réaménager et à transformer une habitation existante en quatre appartements. Ils relèvent du champ d'application de la rubrique XXXI, tableau A de l’AR n° 20. La nouvelle partie de construction qui sera fonctionnelle en soi et qui abritera également quatre appartements, sera soumise au taux de TVA normal. Le volume de jonction à ériger entre la villa existante et la nouvelle partie de construction sera soumis au taux de TVA à concurrence du taux applicable aux appartements auxquels il sera affecté. Le nouveau volume souterrain, qui comprendra également une entrée et une zone de circulation commune, sera réparti en fonction de la superficie des places de parking et des espaces de stockage, et sera soumis au taux de TVA applicable à l'appartement auquel il sera affecté par acte notarié. ## Texte de la décision ***La décision est publiée uniquement dans la langue dans laquelle la demande a été introduite*** ## I. Voorwerp van de aanvraag De aanvrager wenst bevestiging te bekomen dat : 1.1 het omvormen en uitbreiden van een ‘bestaand volume’, zijnde een herenhuis (oude villa) met 4 niveaus (gelijkvloers en 3 verdiepen) tot een meergezinswoning en dat zal worden opgedeeld in 4 woonunits kan genieten van het verlaagd btw-tarief van 6% conform rubriek XXXI van tabel A van de bijlage bij KB nr. 20 van 20.07.1970; 1.2. de aanbouw van een ‘nieuw volume’ bij dit bestaande om te vormen gebouw dat zal bestaan uit 4 nieuwe woonunits op zichzelf beoordeeld wordt en aldus niet wordt beschouwd als een uitbreiding van het bestaande gebouw. Dit nieuwe volume zal functioneel onafhankelijk zijn en de nieuwe woonunits zullen afzonderlijk verkocht (kunnen) worden ([Aanschrijving nr. 6 van 22.08.1986](https://juriel.be/fr/circulaires/6-1986-f342), randnummer 31). Op de bouw ervan zal aldus het normale tarief van 21% toepasselijk zijn; 1.3. het verbindingsvolume, omvattende de gemene delen (lift, trap en technische ruimte) dienend voor zowel het bestaande gebouw als de nieuwbouw, het btw tarief ondergaat dat toepasselijk is op de woonunit waaraan ze middels proratering toegewezen wordt. Met andere woorden het aandeel van het verbindingsvolume dat toe te wijzen is aan de units in het bestaande gebouw die zelf genieten van het verlaagd btw-tarief van 6%, zal tevens het 6% tarief genieten, terwijl het aandeel toe te wijzen aan de nieuwbouw units, het normale tarief ondergaat; 1.4. de onder het nieuwe volume tot stand te brengen ‘parkeer- en bergruimte’ omvattende parkeerplaatsen, bergingen en gemeenschappelijke toegang, zal het btw tarief ondergaan van de woonunit waaraan ze onlosmakelijk per notariële akte aan verbonden worden wat de parkeerplaats en/of bergruimte betreft, en hun pro rata aandeel in de inrit en gemeenschappelijk toegang tot bovenvermelde parkeer-en bergruimte; 1.5. de aanvrager als beroepsoprichter in de zin van artikel 4, §1 en artikel 12, §2 W.btw, aangemerkt wordt niet verhindert dat de verkoop van de 4 woonunits in het bestaande gebouw alsmede alle aanhorigheden die het 6% tarief ondergingen, inclusief het grondaandeel, kan plaatsvinden onder de btw-vrijstelling van [artikel 44, §3, 1°, a) eerste lid van het Wetboek btw](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44). ## II. Historiek – totstandkoming van het project 2\. Het bestaande gebouw c.q. villa werd rond het jaar 1895 opgetrokken als buitenverblijf. Het betreft een volledig open bebouwing in een prachtige parktuin. 3\. De villa werd merkelijk vergroot tijdens het interbellum met onder meer een achterbouw en een veranda. Zowel de villa als de tuin kende een stevige renovatie het derde kwart van de 20ste eeuw. 4\. De laatste 50 jaren werd de kasteelvilla uitsluitend gebruikt als ‘eengezinswoning’ niettegenstaande de indeling van het huis hiervoor niet echt meer geschikt is gezien het hele huis geconcipieerd was om erin te leven met huispersoneel. Het souterrain was het terrein van het huispersoneel en hier bevindt zich de keuken, op het gelijkvloers bevonden zich de woonvertrekken en op de hogere verdiepingen waren de slaapkamers ondergebracht. Er is geen personenlift aanwezig in de woning maar wel een klein manueel bedienbaar lift systeem op katrollen waarmee het personeel in vroegere tijden het klaargemaakte voedsel vanuit de keuken in de kelder naar de andere verdiepingen kon transporteren om het daar dan op te dienen aan de bewoners en hun gasten. 5\. Heden zijn er vier niveaus in het gebouw en deze zullen ook bewaard blijven. 5.1. Eerste niveau. De kelderverdieping of het souterrain is half bovengronds en half ondergronds gesitueerd waardoor er ook in deze gedeeltelijk ondergrondse verdieping ramen aangebracht konden worden die daglicht in de verschillende kamers van deze verdieping binnen laten komen. Op dit niveau waren de keuken, een aantal bergingen en de kelders ondergebracht. 5.2. Tweede niveau. Boven de kelderverdieping situeerde zich het gelijkvloers bestaande uit een inkomhal - vestiaire, de eetkamer, een woonkamer en een living en een zithoek met open haard waarin zich ook de trap naar de bovenverdiepingen bevindt. Op deze verdieping vindt men ook de voordeur van het gebouw alsook de doorgang en trap naar de achtertuin. Men spreekt van het gelijkvloers maar de facto steekt deze verdieping meer dan een meter boven het maaiveld uit. 5.3. Derde niveau. De trap volgend vanaf het gelijkvloers komt uit op de eerste verdieping op de overloop die uitgeeft op een badkamer en 4 slaapkamers en de trap leidend naar de volgende verdieping. 5.4. Vierde niveau (onder dak). Deze derde verdieping, de zolder-verdieping bevat een overloop en 3 zolderkamers waar in vroegere tijden huispersoneel kon slapen (2 slaapkamers en 2 zolders). 6\. Het gebouw met park werd in 2003 aangekocht door de aanvrager met als initiële bedoeling om dit te verhuren. Dit wordt ook voorzien in diens statuten. Het gebouw werd vanaf de aankoop als ‘activum’ geboekt. Het gebouw maakte het voorwerp uit van een hypothecaire inschrijving. Er werden door de aanvrager geen professionele financieringstechnieken gebruikt. 7\. In lijn met het voorgaande werd met de verkopende eigenaren overeengekomen dat zij nog meerdere jaren het pand mochten huren en zo werd het pand de eerste twee jaren reeds verhuurd. 8\. De verbouwing van dit historisch gebouw is continu uitgesteld geweest doordat er gedurende vele jaren geen duidelijkheid was over wat er kon en niet kon met de woning inzake verbouwingen en aanpassingen. Daardoor was het gebouw niet alleen on-verhuurbaar geworden, maar was het evenmin nog tegen een realistische prijs verkoopbaar. 9\. Gedurende al die jaren werden in het kader van de instandhouding van het historische gebouw enkel aanpassingswerken (geboekt als activum) en onderhoudswerken (kost) uitgevoerd. Op de werken aan het gebouw werd het verlaagd tarief van 6% toegepast en deze btw werd niet in aftrek gebracht. 10\. Op 22 april 2015 werd door de aanvrager een aanvraag ingediend voor een stedenbouwkundige vergunning voor “het omvormen van een herenhuis tot meergezinswoning en aanbouw van nieuw volume en ondergrondse garage”. 11\. De villa is opgenomen in een lijst van villa’s en landhuizen en maakt dus deel uit van het historisch dorpsgezicht en geniet om die reden van de speciale bescherming als dorpsgezicht. Deze bescherming werd verleend omwille van de historische- en sociaal-culturele waarde. Het betreft immers een zeldzaam en bijzonder representatief voorbeeld van de rijke wooncultuur van adel en gegoede burgerij uit de periode ca 1875. 12\. Na vele jaren van juridische procedures kwam er op …… 2019 een doorbraak met de bevestiging door de Raad Voor Vergunningenbetwistingen dat de bouw-verbouw-vergunning die uitgereikt werd door de bestendige deputatie van de provincie op datum van ….. 2018 wel degelijk geldig is. 13\. In dat opzicht heeft het agentschap Onroerend Erfgoed op ….. 2018 een gunstig advies verleend, dat omstandig werd gemotiveerd. 13.1. “Het project voorziet het behoud en renovatie van de villa naast een uitbreiding achteraan.” 13.2. “In het eerste overleg met de architect werd gesteld dat een uitbreiding van het bestaande volume mogelijk is voor zover deze ondergeschikt blijft aan de historische villa. Het ingediende voorstel voorziet een uitbreiding achteraan de villa die kleiner is dan het hoofdgebouw met een diepte van 10,00 m. De bouwhoogte en kroonlijsthoogte zijn lager dan het hoofdgebouw waardoor de villa dominant blijft. Naast een ondergeschikt volume dient de nieuwbouw zich verticaal te geleden om zo architecturaal een samenhang te creëren met de bestaande bebouwing. De nieuwbouw past zich in de omgeving van het dorpsgezicht en blijft ondergeschikt aan de villa. \[…\]” ## III. Omschrijving van de verrichtingen 14\. Het huidige project van de aanvrager, bestaat uit 4 delen: 14.1. Verbouwen en omvormen van het ‘bestaande volume’, zijnde de oude villa (eengezinswoning) met 4 niveaus (gelijkvloers en 3 verdiepen) tot een meergezinswoning dat deel uitmaakt van een beschermd dorpszicht en dat zal worden opgedeeld in 4 woonunits (1 per niveau). De uitbreiding bestaat erin dat er op de drie bovenste niveaus telkenmale een extra slaapkamer wordt gecreëerd alsook extra terras. 14.2. Aanbouw van een ‘nieuw volume’ dat zal bestaan uit 4 nieuwe woonunits. 14.3. Bouw van een ‘verbindingsvolume’ tussen het bestaande om te vormen gebouw (4 woonunits) en het nieuwe volume (4 nieuwe woonunits), dat lift, trap en technische ruimte bevat. 14.4. Bouw van een nieuwe parkeergarage onder het nieuwe volume waarbij parkings worden voorzien voor de 4 woonunits in het ‘bestaande’ gebouw evenals parkings en bergingen voor de 4 units in het ‘nieuwe’ gebouw. 15\. Na de verbouwing, omvorming en nieuwbouw van de appartementen zal de aanvrager de 8 appartementen met grondaandeel te koop aanbieden. ## *Het bestaande volume* 16\. De aanvrager beoogt het gebouw te renoveren en gedeeltelijk uit te breiden zodat op elk van de vier niveaus een individueel appartement kan ondergebracht worden (4 appartementen). 17\. Een beperkte uitbreiding van het bestaande volume zal gebeuren doordat er op de drie bovenste niveaus telkenmale één slaapkamer bij wordt gecreëerd. Tevens wordt er op die niveaus voorzien in een terras. 18\. Het esthetisch uitzicht van de historische woning blijft behouden aangezien dit ook een absolute eis is van de dienst Onroerend Erfgoed Vlaanderen afdeling Vlaams Brabant gezien de woning deel uitmaakt van het beschermd historisch dorpsgezicht. Voor de villa betekent dit het behoud en/of herstel van de oorspronkelijke dakvorm met typische torentjes, dakvenster en dakkapellen, de gevelordonnantie, -ritmiek en gabariet, de gevelafwerking en -detaillering, de oorspronkelijke materialen, het schrijnwerk en de kroonlijsten”. 19\. De aanvraag behoudt al deze beschermde elementen” (vaststelling van het agentschap Onroerend Erfgoed van …… 2018). Zo heeft de villa een zeer onregelmatige dakvorm bestaande uit een torentje en zadeldaken die mekaar snijden. De vorm en het gabariet van het dak zullen identiek blijven conform de eisen van de dienst Onroerend Erfgoed Vlaanderen . 20\. De algemene draagconstructie van het historische gebouw blijft behouden. Het bestaande gebouw bestaat uit massieve metselwerkwanden die de gehele constructie dragen. Deze metselwerkstructuur wordt gerespecteerd tijdens de renovatiewerken. Enkel is er achteraan een versterking nodig ten behoeve van de uitbreiding voor de extra slaapkamer op de verschillende verdiepingen. 21\. De te behouden 203,76 lopende meter dragende muren worden aangevuld met 97,79 lopende meter dragende muur teneinde de extra slaapkamers te realiseren. 22\. Wat de vloeren betreft, wordt de betonvloer op het eerste verdiep behouden en wordt deze gerestaureerd zodanig dat deze meer aangepast wordt aan de huidige normen inzake thermische en akoestische isolatie. De bestaande houten vloeren van de tweede en derde verdieping worden omgevormd naar betonnen vloerplaten teneinde het comfort van de privé-entiteiten op niveau te brengen van de hedendaagse normen inzake energieprestatie, binnenklimaat en akoestiek. Zo wordt enerzijds vloerverwarming en thermische isolatie voorzien en wordt anderzijds het massa-veer-massa-principe toegepast voor een optimale akoestische isolatie. 23\. De bestaande funderingen van het historische hoofdvolume blijven behouden, behoudens een klein gedeelte achteraan op de plaats waar de uitbreiding met de extra slaapkamer op de verschillende verdiepingen zal komen. Deze uitbreiding bedraagt 11,12 lopende meter opzichtens de bestaande 92.61 lopende meter. Wel zullen de bestaande funderingen op een aantal plaatsen verstevigd worden in functie van de geplande werken, zoals voor het aanleggen van de ondergrondse garage. Zo zal achteraan een palenwand geplaatst worden ten behoeve van de bouwput voor de ondergrondse garage. 24\. De bestaande voorgevel en de zijgevels van de oude beschermde woning blijven integraal behouden. Wel zullen alle ramen vervangen worden teneinde te voldoen aan de hedendaagse normen inzake wooncomfort. Bovendien zullen de muren volledig ontdaan worden van alle metalen ornamenten die gezandstraald en opnieuw geschilderd dienen te worden. De muren zelf zullen eveneens gereinigd en behandeld dienen te worden alvorens de gerestaureerde ornamenten en traliewerken teruggeplaatst kunnen worden in de oude gezandstraalde en gerestaureerde muren. 25\. De achtergevel blijft eveneens voor een gedeelte bestaan als "gedeeltelijke buitenmuur" maar verdwijnt gedeeltelijk op de plaats waar het verbindingsvolume met liftkoker en de trappenhal wordt gemaakt. De ramen in het gedeelte van de muur dat bewaard blijft, worden vervangen teneinde te voldoen aan de hedendaagse normen inzake wooncomfort. Het gedeelte van de muur dat tegen de liftkoker en trappenhal komt zal een binnenmuur worden en bijgevolg geen ramen meer bevatten. 26\. Eveneens zal in de muur aan de achterkant op de eerste, tweede en derde verdieping een toegang gemaakt moeten worden naar de bijkomende slaapkamer die gecreëerd wordt. 27\. Afgezien van de aangehaalde aansluitingen (en uitbreidingen) blijft het bestaande bouwvolume en de oppervlakte van het bestaande historische gebouw in principe behouden (uitgezonderd kleine vermindering met 24,9m2 op de gelijkvloers omwille van een nieuwe verbindingsvolume). Er is evenmin sprake van een nieuwe bouwlaag. De niveaus van de verdiepingen in het bestaande gebouw blijven behouden, waardoor deze wel verschillen van de niveaus van het nieuwe gebouw. 28\. De bestaande afzonderlijke toegang (enkel) voor het appartement op de eerste verdieping blijft behouden. Deze toegang zal volledig ontdaan worden van alle metalen ornamenten zoals de trapleuning die gezandstraald en opnieuw geschilderd wordt. De muren van deze individuele trap zullen eveneens gereinigd en behandeld dienen te worden alvorens de gerestaureerde ornamenten en trapleuning teruggeplaatst kunnen worden. Dit gedeelte van het gebouw is overigens zichtbaar van op de straat. 29\. Ook zullen een aantal waardevolle elementen behouden blijven, zoals een grote houten deur en lambrisering welke in principe in appartement 3 zou behouden blijven alsook een houten deur met ballusters, welke zal herplaatst worden in het gerestaureerde appartementsgebouw. 30\. Het bestaande dak zal grondig gerepareerd en gerenoveerd moeten worden. Dit is te wijten aan de slechte staat van de houten structuur van het dak en de afwezigheid van enige akoestische of thermische isolatie. Dit zal echter moeten gebeuren met volledig respect voor alle karakteristieken van het oude dak die volledig gekopieerd moeten worden, daar waar er redelijkerwijze geen grondige reparatie meer mogelijk is en een vernieuwing zich opdringt. Dit opdat het dak van uitzicht niet mag veranderen, opgelegd door de dienst Onroerend Erfgoed. Onder meer moeten de vorm en het gabariet van het dak identiek blijven. ## IV. Beslissing ### *IV.1. Historisch gebouw - Bestaand volume* 31\. Rubriek XXXI, tabel A bij KB nr. 20 genomen ter uitvoering van [artikel 37 van het btw-wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-37), voorziet in de toepassing van het btw tarief van 6% voor het uit te voeren werk in onroerende staat, mits navolgende voorwaarden vervuld worden : 31.1. de handelingen moeten de omvorming, renovatie, rehabilitatie, verbetering, herstelling of het onderhoud, met uitsluiting van de reiniging, geheel of ten dele van een woning tot voorwerp hebben; 31.2. de handelingen moeten betrekking hebben op een woning die, na de uitvoering ervan, hetzij uitsluitend, hetzij hoofdzakelijk, als privé-woning wordt gebruikt; 31.3. de handelingen moeten worden verricht aan een woning waarvan de eerste ingebruikneming ten minste vijftien jaar voorafgaat aan het eerste tijdstip van opeisbaarheid van de btw dat zich voordoet overeenkomstig artikel 22, § 1 of [artikel 22bis](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-22bis) van het Wetboek; 31.4. de handelingen moeten worden verstrekt en gefactureerd aan een eindverbruiker \[…\]; 31.5. de door de dienstverrichter uitgereikte factuur en het dubbel dat hij bewaart, moeten, op basis van een duidelijk en nauwkeurig attest van de afnemer, melding maken van het voorhanden zijn van de elementen die de toepassing van het verlaagd tarief rechtvaardigen; behalve in geval van samenspanning tussen de partijen of klaarblijkelijk niet naleven van onderhavige bepaling, ontlast het attest van de afnemer de dienstverrichter van de aansprakelijkheid betreffende de vaststelling van het tarief. 31.6. het verlaagd tarief is in geen geval van toepassing op: \- werk in onroerende staat en andere onroerende handelingen die geen betrekking hebben op de eigenlijke woning, zoals bebouwingswerkzaamheden, tuinaanleg en oprichten van afsluitingen; \- werk in onroerende staat en andere onroerende handelingen die tot voorwerp hebben de bestanddelen of een gedeelte van de bestanddelen van zwembaden, sauna's, midget-golfbanen, tennisterreinen en dergelijke installaties. 32\. Om te bepalen of de uitgevoerde werken enkel de renovatie, omvorming en verbetering van de woning tot voorwerp hebben dient vooreerst onderzocht of de uit te voeren werken de structuur en het bestaande bouwwerk niet dermate aantasten dat ze leiden tot de totstandkoming van een nieuw gebouw. Met verwijzing naar de randnummers 16 tot en met 30 dient gesteld dat de uitgevoerde werken op een relevante wijze steunen op de oude dragende muren en, meer algemeen, op de wezenlijke structuur van het bestaand gebouw. 33\. Vervolgens wordt de voorgenomen uitbreiding van het bestaande gebouw onderzocht: 33.1. op verdiep 1 tot en met 3 wordt er bijkomend een nieuw volume/oppervlakte toegevoegd om te kunnen voorzien in een extra slaapkamer per woonunit. Aldus bedraagt de uitbreiding van de betreffende woonunits/appartementen in het bestaande gebouw in het totaal 66,5 m². Op het eerste verdiep wordt de bestaande oppervlakte van 153,4m2 uitgebreid met 18,9m2, op het tweede verdiep en het derde verdiep worden de respectievelijke bestaande oppervlakten van 110m2 uitgebreid met elk 23,8m2. Deze uitbreidingen kunnen niet onafhankelijk functioneren, maar vullen het bestaande gedeelte aan; 33.2. op verdiep 1 tot en met 3 wordt er tevens in een terras voorzien, in het totaal voor een oppervlakte van 29,1 m² (eerste verdiep: 17,1 m², tweede verdiep: 6 m³ en derde verdiep 6 m²). Het betreffen uitpandige terrassen, die niet meegerekend worden bij het bepalen van de omvang van de uitbreiding: 33.3. tenslotte worden 4 bergingen, ten belope van 31 m2 gerealiseerd, waarvan 21,6m2 binnen het bestaande volume, voorheen gekend als de bestaande kelders. 33.4. daar het verbindingsvolume zowel bouwtechnisch als functioneel als centrale ingang onontbeerlijk is voor zowel het bestaande te renoveren als het nieuw te bouwen volume, dient de oppervlakte van dit verbindingsvolume pro rata toegewezen te worden aan de 8 woonunits. Waarbij het pro rata deel dat toe te wijzen is aan de in het bestaande te renoveren gebouw aanwezige woonuits, bij de berekening van hun oppervlakte als uitbreiding toegevoegd moet worden. Op basis van de verstrekte gegevens blijkt dat het verbindingsvolume 93,7m2 bedraagt en het maximaal pro rata aandeel van de gerenoveerde appartementen 14,5m2 bedraagt. Vaststellende dat zelfs de toevoeging van dit pro rata deel er niet toe leidt dat de uitbreiding significant is, zodat gesteld mag worden dat de oppervlakte van het bestaande gebouw betekenisvol blijft ten aanzien van het gebouw na uitvoering van de werken. Daar er vanuit gegaan wordt dat dit het geval is wanneer de totale oppervlakte van het oude gedeelte dat overblijft na de uitvoering van de werken groter is dan de helft van de totale oppervlakte van de woonunit na de uitvoering van de werken, dient in onderhavig dossier op basis van de in de randnummer 33.1 tot en met 33.4 opgenomen en vaststaande gegevens geconcludeerd dat aan voormelde criteria voldaan wordt. Zodat besloten wordt dat – onder voorbehoud van het in randnummer 33.5 vermelde - de oppervlakte van het oude gedeelte betekenisvol is ten aanzien van de uitbreiding en derhalve de uit te voeren werken beoogd worden door rubriek XXXI, tabel A. 33.5. men zal evenwel aan de op basis van de in de randnummers 33.1 tot en met 33.4 berekende oppervlakte, de oppervlakte moeten toevoegen van de parkeerplaatsen die toegevoegd worden aan een in het bestaande volume tot stand gebrachte appartement, daar de oppervlakte van die parkeerplaats(en) evenzeer als uitbreiding geldt. Dit zou mogelijks kunnen resulteren in een significante oppervlakte uitbreiding waardoor de oppervlakte van het oude gedeelte (initiële appartementsoppervlakte) niet langer betekenisvol is ten aanzien van de uitbreiding en derhalve de uit te voeren werken aan dat welbepaald appartement niet langer beoogd worden door rubriek XXXI, tabel A en derhalve uitgesloten is van de toepassing van het verlaagd btw-tarief. 34\. Onder verwijzing naar aanschrijving nr 6 van 22.08.1986, randnummer 76 dient vastgesteld dat de aanvrager als onderneming de oude woning verworven heeft met het oogmerk om deze als woning te renoveren en te verhuren. Dat verwijzend naar het atypische verloop van het project, de aanvrager ertoe genoodzaakt werd om bij de renovatie 4 appartementen tot stand te brengen, waarvan de indeling van de ruimten duiden op en als privéwoning bestemd appartement, ertoe leidt dat de aanvrager als eindverbruiker aangemerkt mag worden in de zin van de bepaling als opgenomen onder rubriek XXXI, tabel A bij KB nr. 20; 35\. De woning werd reeds meer dan 15 jaar geleden in gebruik genomen en beantwoordt hierbij aan de voorwaarden opgenomen in rubriek XXXI voornoemd; 35.1 dat de aanvrager er verder zelf moeten op toeziet dat hij de voorwaarden als opgenomen in rubriek XXXI, supra 31.5 nakomt en vervult; 35.2 op basis van de hiervoor weergegeven elementen dient besloten te worden dat de in de aanvraag beschreven werken aan het bestaande te renoveren gebouw beoogd worden door rubriek XXXI, tabel A, KB nr. 20. ### *IV.2. Verbindingsvolume* 36\. Het nieuw op te richten verbindingsvolume is functioneel onontbeerlijk voor beide bouwdelen, zijnde het te renoveren bouwdeel en het nieuw op te richten bouwdeel. Waardoor het op dit verbindingsvolume toe te passen btw-tarief zowel 21% als 6% bedraagt. Men dient per appartement het pro rata aandeel in dit verbindingsvolume te bepalen. Dit pro rata deel geldt als uitbreiding van het appartement en ondergaat het btw tarief dat van toepassing is op het appartement waaraan het toegewezen wordt. Ook bij vervreemding zal het als onderdeel van het te vervreemden appartement, hetzelfde regime op btw-technisch vlak ondergaan. ### *IV.3. Nieuwe bouwvolume* 37\. Naast het behoud en de renovatie van de villa (bestaand bouwvolume), voorziet het project in een nieuw bouwvolume dat middels, voormelde verbindingsvolume, gekoppeld wordt aan het bestaande volume. 38\. De in het nieuw bouwvolume onder te brengen woonunits, betreffen 4 appartementen elk ten bedrage van 134,5m2, te verhogen met hun pro rata aandeel in voormelde verbindingsvolume. 39\. Deze nieuwe appartementen dienen geïndividualiseerd beoordeeld te worden en kunnen uiteraard niet beschouwd worden als een uitbreiding van het bestaande te renoveren gebouw. Zij zijn functioneel onafhankelijk van de bestaande villa, zullen elk afzonderlijk verkocht kunnen worden. Hun oprichting vindt derhalve plaats met toepassing van 21% btw. ### *IV.4. Ondergrondse volume* 40\. Onder het hiervoor vermelde nieuwe bouwvolume dat 4 appartementen bevat, wordt een ondergronds volume opgericht, omvattende parkeerplaatsen, nieuw te bouwen bergingen. 41\. Het ondergronds volume is toegankelijk via een inrit die bovengronds links achteraan het bestaande gebouw begint. Deze inrit heeft een oppervlakte van 66,9m2 (om en bij 13,5m lang met een breedte van 5 m). Het ondergronds volume zal 14 parkeerplaatsen en 3 nieuw op te richten bergingen herbergen. De door de parkeerplaatsen in te nemen oppervlakte bedraagt aan een zijde 125,1m2 en aan de andere zijde 88,6 m2. De 3 bergingen nemen 24,2m2 in. Dit ondergronds volume omvat tevens 195,6m2 gemeenschappelijke ruimte die de circulatie binnen in toelaat. 42\. Vooreerst dient opgemerkt dat niet alle parkeerplaatsen dezelfde oppervlakte bestrijken, hierbij onder meer verwijzend naar de mindervalide parkeerplaats. Bovendien is het op heden onmogelijk om te bepalen welke parkeerplaatsen en bergingen alsmede hun aantal verkocht en met welke appartement ze gecombineerd zullen worden. Om voormelde redenen is het vereist dat dit ondergronds volume, mede gegeven haar vrij omvangrijke gemeenschappelijke delen (circulatie deel als inrit), op zich btw technisch onderzocht wordt teneinde het toepasselijk btw tarief te kunnen bepalen alsmede de btw behandeling bij vervreemding. 43\. Om voormelde redenen dient men per parkeerplaats als per berging (zowel wat de nieuw op te richten bergingen als deze zich bevindend in de bestaande volume) diens aandeel in de gemeenschappelijke delen (behorend tot dit ondergronds volume en omvattende circulatie deel als inrit) te bepalen. 44\. Om daaropvolgend het btw tarief toe te passen van het appartement waaraan ze onlosmakelijk per notariële akte aan verbonden worden. Dit om reden dat de administratie middels haar aanschrijving nr 6 van 22.08.1986, randnummer 51, aanvaardt dat zelfs het btw verlaagd tarief van toepassing kan zijn op de oprichting van een garage, als zijnde een verbetering aan de woning waarbij zij nauw samen hoort, zelfs indien ze er niet aan grenst maar er wel deel van uitmaakt door het onmiddellijk nut dat ze voor de eigenaar of diens huurder vormt. 45\. Bovenstaande heeft tot gevolg dat de parkeerplaatsen, bergingen en hun aandeel in de gemeenschappelijk delen in het ondergronds volume en inrit, het btw-tarief ondergaat dat van toepassing is op het appartement waaraan ze worden toegewezen. Voor deze die eventueel los van een appartement verkocht zouden worden geldt steeds het normaal tarief, op heden zijnde 21%. ### *IV.5. Beroepsoprichter* 46\. Niettegenstaande de aanvrager initieel niet de intentie had om de gekochte villa om te vormen en uit te breiden tot een gebouw omvattende 8 appartementen, 14 parkeerplaatsen en 7 bergingen en deze te koop aan te bieden, dient bij het beoordelen van zijn btw-technische hoedanigheid de op heden voorgenomen transacties weerhouden te worden. 47\. Het feit dat de villa niet als voorraad goed aangemerkt werd, de aankoop middels een hypothecaire lening gefinancierd werd, zijn elementen die er normaliter op wijze dat men niet de intentie heeft om het vastgoed te commercialiseren. Voormelde handelswijze lag destijds volledig in lijn met de intentie om de villa de renoveren en te verhuren. Anderzijds staat het op heden vast dat het project, weliswaar buiten de wil om van de aanvrager, een totaal andere invulling gekregen heeft en men op heden wel de intentie heeft om de tot stand te brengen appartementen en hun aanhorigheden vooreerst te realiseren met het oog op hun vervreemding. Het feit dat 4 appartementen en hun aanhorigheden met vrijstelling van btw bij toepassing van artikel 44,§3, 1, a), 1°lid van het btw-wetboek, vervreemd zullen worden, doet geen afbreuk aan de intentie c.q. voornemen om na uitvoering van de werken het resultaat ervan te vervreemden. 48\. Om bovenvermelde redenen dient bevestigd dat de aanvrager de voorgenomen handelingen, zowel de verbouwingen, bouwwerkzaamheden als beroepsmatige oprichter beoogd door [artikel 12,§2 van het btw-wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-12), zal verrichten. ## Textes cités 4 [CTVA art. 44](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44) 2 occurrences [CTVA art. 12](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-12) 1 occurrence [CTVA art. 22bis](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-22bis) 1 occurrence [CTVA art. 37](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-37) 1 occurrence