---
title: "Décision anticipée 2016.811 · Taux reduit"
description: "Taux reduit. Décision anticipée belge n° 2016.811 du 10 janvier 2017."
url: "https://juriel.be/fr/rulings/2016-811-taux-reduit-travaux-assainissement-batiments-f561"
lang: "fr"
---

Texte en néerlandais

# Taux reduit · TVA - Taux reduit - Les travaux d'assainissement à des bâtiments destinés à l’enseignement et à l’encadrement des élèves - Rubrique XL de Arrêté royal no20

**Numéro**

2016.811

**Date**

10 janvier 2017

## Sur le document

**Collection**

Décisions anticipées

**Langue du texte**

néerlandais

**Version française**

non publiée par le SPF

Le texte de ce document est en néerlandais. Le SPF n'en publie pas de version française.

## Texte

29 paragraphes

Fiche du SPF Finances

**Décision anticipée n° 2016.811 dd. 10.01.2017**

*TVA* · *Taux reduit* · *Les travaux d'assainissement à des bâtiments destinés à l’enseignement et à l’encadrement des élèves* · *Rubrique XL de Arrêté royal n°20*

## Résumé

L’[article 37 du code de la TVA](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-37) et l’AR n°20 pris en exécution de celui-ci, tableau A, rubrique XL pris en exécution de celui-ci, prévoient, à partir du 01.01.2016, l’application du taux de TVA de 6 % pour les travaux immobiliers au sens de l'[article 19, § 2, alinéa 2, du Code de la TVA](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-19), à l'exclusion du nettoyage et des autres opérations visées à la rubrique XXXI, § 3, 3° à 6°, apportées aux bâtiments visés sous 1° et 2° (en ce qui concerne les bâtiments destinés à l'enseignement scolaire ou universitaire exempté en vertu de l'[article 44, § 2, 4°, a)](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44) du Code et les bâtiments destinés aux centres psycho-médico-sociaux et aux centres d'encadrement des élèves exemptés en vertu de l'article 44, § 2, 2°, alinéa 2, sixième tiret du Code).

Le terme « bâtiments destinés à l'enseignement et à l'encadrement des élèves » comprend également : les clôtures, les cours de récréation (couvertes), y compris les appareils de sport et de divertissement incorporés au sol, le terrain de sport, l’abri de vélos, les parkings, les voies d’accès, une serre etc. et qui font partie du terrain qui est utilisé pour effectuer les opérations visées à l’[article 44, §2, 4° a) Code de la TVA](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44).

C’est pourquoi le taux de 6 % s’applique également aux travaux immobiliers effectués dans le cadre de l’assainissement du sol du terrain susmentionné.

La surveillance des eaux souterraines, à savoir un suivi de la qualité des eaux souterraines, ne constitue pas un travail immobilier et est par conséquent exclue du champ d’application de la rubrique XL, tableau A de l’AR n°20.

***La décision est publiée uniquement dans la langue dans laquelle la demande a été introduite***

## I. Voorwerp van de aanvraag

1\. Met deze aanvraag wenst X, te vernemen of bodemsaneringswerken verricht aan schoolgebouwen, kunnen genieten van het 6% tarief als opgenomen in rubriek XL, tabel A, K.B. nr. 20 genomen ter uitvoering van [artikel 37 van het Btw-Wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-37).

## II. Omschrijving van de verrichtingen

2\. De aanvraag heeft betrekking op bodemsaneringswerken die ingevolge een uitgeschreven openbare aanbesteding door een aannemingsbedrijf uitgevoerd worden op het terrein van een onderwijsinstelling. Deze onderwijsinstelling verstrekt onderricht dat vrijgesteld is op basis van [artikel 44, §2, 4°, a) van het Btw-Wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44)

3\. Onder de speelplaats en het schoolgebouw is er een historische verontreiniging met minerale olie en BTEX aanwezig. Door een externe consultant werd er een onderverdeling gemaakt van het gebruik van het terrein op basis van de drijflaagcontour (dit is de te saneren contour). Zo is duidelijk visueel voorgesteld welk deel door de school in gebruik is. Uit voormeld verslag volgt dat 100% van de oppervlakte van de verontreinigingscontour zich bevindt onder de zone die onlosmakelijk verbonden zijn met de uitbating van de school, die handelingen verricht als opgenomen in [artikel 44, §2, 4° a) van het btw-Wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44).

4\. Uit het verslag van de externe consultant blijkt dat er mogelijk na de monitoring (dit is een opvolging van de kwaliteit van het grondwater) nog verdere bodemsanering nodig is. De monitoring van het grondwater ( dit is geen werk in onroerende staat) is onderhevig aan het normale btw-tarief van 21%.

**III. Beslissing**

5\. [Artikel 37 van het btw-wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-37) en het ter uitvoering ervan genomen K.B. nr. 20, tabel A rubriek XL voorziet, met ingang van 01.01.2016, in de toepassing van het 6% btw tarief voor het werk in onroerende staat in de zin van [artikel 19, § 2, tweede lid, van het Btw-Wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-19), met uitsluiting van het reinigen, en de andere handelingen bedoeld in rubriek XXXI, § 3, 3° tot 6°, met betrekking tot de onder 1° genoemde schoolgebouwen (m.b.t. gebouwen bestemd voor het school- en universitair onderwijs dat op grond van [artikel 44, §2, 4°, a)](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44) van het Wetboek is vrijgesteld en van gebouwen bestemd voor de psycho-medisch-sociale centra en de centra voor leerlingenbegeleiding, die op grond van [artikel 44, §2, 2°, tweede lid, zesde streepje](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44) van het Wetboek zijn vrijgesteld);

6\. Wordt onder meer beoogd het oprichten, verbouwen, herstellen en onderhouden van schoolgebouwen, met uitsluiting van het reinigen.

7\. Dat de aan een terrein verrichte saneringswerken moeten beschouwd worden als een herstellings- of onderhoudswerk of nog als het opnieuw in goede staat brengen van een bedrijfsmiddel, en derhalve geen reinigingswerken zijn werd door de administratie reeds bevestigd in haar [beslissing nr. E.T. 111.708 dd 03.10.2006](https://juriel.be/fr/decisions-administratives/e-t-111-708-droit-deduction-tva-5ba8).

8\. Anderzijds wordt onder 'schoolgebouw', in het kader van de onder randnummer 5 supra weergegeven regeling – voorwerp van [beslissing btw nr E.T. 129.073 dd 27.01.2016](https://juriel.be/fr/decisions-administratives/e-t-129-073-taux-reduit-tva-batiments-scolaires-50e4) – verstaan :

> “De gebouwen die hoofdzakelijk worden gebruikt door een onderwijsinstelling die ze heeft opgericht, aangekocht of gehuurd voor het verstrekken van vrijgesteld onderricht op basis van [artikel 44, § 2, 4°, a), van het Btw-Wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44). Het 'schoolgebouw' kan bestaan uit meerdere delen van gebouwen of zelfs meerdere afzonderlijke gebouwen, die functioneel een geheel vormen.”

9\. Voormelde btw beslissing preciseert verder dat niet alleen de lokalen bestemd voor het eigenlijke onderricht (klaslokalen, zorglokaal, sportzalen, aula, wetenschaps-, computerlokalen e.d., werkplaatsen, enz.) zijn bedoeld, doch ook al de andere plaatsen die worden gebruikt door de studenten (refters, lees- en recreatiezalen, studiezalen, bibliotheken, gebedsruimte, buitenschoolse kinderopvang, enz.), alsmede lokalen bestemd voor het personeel (leraarslokaal, enz.), de technische lokalen (keukens, kelders, bergplaatsen, enz.), de administratieve lokalen (het secretariaat, enz.), de lokalen die gebruikt worden door de CLB’s en de zogenaamde 'mini-ondernemingen' of 'leerbedrijven'.

10\. Tenslotte stelt de beslissing dat de afsluitingen, de (overdekte) speelplaats met inbegrip van de toestellen voor sport en vermaak die zijn ingelijfd bij de grond, het sportterrein, de fietsenstalling, de parking, de toegangsweg, de serre enz. die deel uitmaken van het terrein waarop het schoolgebouw is opgericht, eveneens beoogd worden.

11\. De ruime interpretatie werd voorts bevestigd door de Minister van Financiën in zijn antwoord op de [mondelinge parlementaire vraag van de heer K. Calvo dd 02.03.2016](https://juriel.be/fr/questions-parlementaires/9144-application-taux-reduit-tva-batiments-ade5), alwaar gesteld werd dat het werk in onroerende staat, als voormeld, met betrekking tot grasperken en omheiningen onder de toepassing van het 6% tarief vallen, evenals de werken aan een conciërgewoning op het terrein van de school.

12\. Gezien de onder randnummer 10 en 11 supra weergegeven illustratieve voorbeelden, dient besloten te worden dat men met “schoolgebouw” beoogt het terrein dat aangewend wordt door een onderwijsinstelling die onderricht verstrekt dat vrijgesteld is op basis van [artikel 44, §2, 4° a) van het Btw-Wetboek](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44).

13\. Daar in onderhavig dossier de uit te voeren bodemsanering zich beperkt tot terrein dat door de onderwijsinstelling zelf aangewend wordt, geniet het werk in onroerende staat verricht op voormeld terrein het btw- tarief van 6% ingevolge rubriek XL, Tabel A bij K.B. nr. 20.

14\. De monitoring van het grondwater, zijnde een opvolging van de kwaliteit van het grondwater, is geen werk in onroerende staat en derhalve uitgesloten van het toepassingsgebied van rubriek XL, tabel A K.B. nr. 20.

## Textes cités

3

[CTVA art. 44](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-44) 8 occurrences

[CTVA art. 37](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-37) 3 occurrences

[CTVA art. 19](https://juriel.be/fr/codes/tva/article-19) 2 occurrences